اكبر ترابى شهرضايى

205

آئين كيفرى اسلام (فارسى)

شيخ طوسى رحمه الله ، مرحوم نجاشى « 1 » و كشّى « 2 » كه از متخصّصان علم رجال‌اند - بر خلاف شيخ طوسى رحمه الله كه ذوفنون بوده است - وثاقت او را به صراحت گفته‌اند . علّامه رحمه الله « 3 » در خلاصه مىگويد : شيخ طوسى رحمه الله در فهرست او را تضعيف ، و در جاى ديگر توثيق كرده است ؛ بنابراين ، تضعيفش با توثيقش معارض است . نتيجه اين كه ترديدى در وثاقت ابوخديجه باقى نمىماند . مرحوم تسترى ( شوشترى ) « 4 » در قاموس الرجال مىگويد : منشأ تضعيف شيخ رحمه الله يك اشتباه اسمى است . وى او را به جاى فرد ديگرى كه ضعيف است ، تصوّر كرده ، لذا به ضعف او حكم داده است ؛ مگر آن كه گفته شود : ابوخديجه نام امام و معصومى كه از او روايت مىكند را حتى به صورت عامّ هم ذكر نكرده است ؛ و ظاهر روايت : « عن أبي خديجة قال » كه فاعل اين قول ابوخديجه مىباشد . مرحوم كلينى در كافى ، همين روايت را از ابىخديجه از امام صادق عليه السلام نقل مىكند . « 5 » به هر حال ، يا در چاپ وسائل اشتباه شده ، يا در نسخه‌ى تهذيب و استبصار . فقه الحديث : روايت را در گذشته مطرح و توجيهى كرديم ؛ امّا دوباره در آن دقّت مىكنيم . فرمود : « لا ينبغي لامرأتين . . » از « لا ينبغي » ولو به قرينه‌ى ذيل روايت ، استفاده‌ى حرمت مىشود ؛ زيرا ، اگر معنايش كراهت يا استحباب ترك باشد ، براى حدّ و تعزير و قتل معنايى نمىماند - « لا ينبغي » اصطلاحى فقهى در كراهت است ، امّا در اين

--> ( 1 ) . رجال النجاشى ، ص 188 ، رقم 501 . ( 2 ) . المختار من رجال الكشى ، ص 352 ، رقم 661 . ( 3 ) . خلاصة الرجال ، ص 354 . ( 4 ) . قاموس الرجال ، ج 4 ، ص 615 . ( 5 ) . الكافى ، ج 7 ، ص 412 ، ح 4 .