الشيخ فاضل اللنكراني
46
بررسى فقهى تلقيح مصنوعى (فارسى)
فليختبر ، در كافى آمده است و از اختبار است به معناى امتحان ، يعنى مرد بايد راستگويى و دروغ گويى زن را مورد آزمون و سنجش قرار دهد . در تهذيب آمده : فليتحرّ ، از تحرّى ، به معناى سعى و كوشش و به دست آوردن اعتقاد ، و در فقيه آمده : فليحتط ، از احتياط ، يعنى : مرد تا وقتى كه به دروغ گويى زن علم پيدا نكرده است ، نبايد به او نزديك شود . استدلال كنندهء به اين روايت معتقد است - بنا بر نسخهء فقيه و حتّى كافى كه در آن اختبار آمده است - نصّ اين روايت دلالت دارد بر اينكه در موارد شك در جواز يا عدم جواز نكاح با زنى كه مدّعى است موانعى براى نكاح او وجود دارد ، شرعاً احتياط واجب است و نبايد در اقدام به ازدواج با چنين زنى عجله كرد . اين حكم تسرّى پيدا مىكند به تمام موارد مشابه در باب نكاح ، كه نسبت به موضوع خارجى شك داريم ، بدين معنا كه آيا اين زن از جمله زنهايى است كه ازدواج با آنها جايز است يا نه ؟ پس لازم و واجب است كه احتياط كرده و قبل از يقين به جواز ، اقدام به ازدواج نكنيم . وقتى كه زن مىگويد : أنا حبلى ، من حامله هستم ، اگر ما باشيم و اصول عمليه ، شك مىكنيم كه حبلى هست يا نه ؟ در اينجا بايد طبق قواعد ، استصحاب عدمى جارى كرده و حكم به حبلى نبودن او كنيم . يا در جايى كه زن مىگويد : أنا اختك من الرضاعة ، من خواهر رضاعى تو هستم ، استصحاب عدمى حكم مىكند كه اين خواهر رضاعى تو نيست . سخن در اين است كه با وجود آن كه در چنين مواردى ، استصحاب