الشيخ فاضل اللنكراني

524

جامع المسائل (فارسى)

جواب : ديهء جراحات ، مثل ساير ديون است و نمىتوان آن را از بيت المال داد و اگر نداشت ، مجنى عليه بايد صبر كند تا جانى بتواند آن را بپردازد . سؤال 1983 : به نظر حضرتعالى آيا ديه در حكم ماترك ميت است ؟ يعنى بايد اول ديون برداشته شود . بعد بين وراث تقسيم شود يا خير ؟ جواب : بلى ، جزء ماترك محسوب مىشود ، كه اگر متوفى دين داشته باشد ، بايد اول دين او را از ديه و باقى تركه پرداخت و بعد مابقى را بين ورثه تقسيم كرد . مقدار ديه و مسائل مربوط به آن سؤال 1984 : آيا در تغليظ ديهء قتل در ماه‌هاى حرام ، فرقى بين قتل عمد و خطا وجود دارد ؟ جواب : خير ، ظاهرا فرقى نيست ، حتّى در مواردى كه ديه بر عاقله باشد . سؤال 1985 : آيا ديه به نظر حضرتعالى دين است يا مجازات ، و با مرگ مديون ساقط مىشود ؟ جواب : ديه ، دين است و با مرگ مديون ساقط نمىشود . سؤال 1986 : با وجود اين كه محكوم به ديه داراى امكانات مالى خوبى است ، از پرداخت ديه امتناع مىورزد ، آيا حبس وى براى وادار كردن او به پرداخت ديه ، مشروعيت دارد يا خير ؟ جواب : ديه حكم ساير ديون را دارد . و اگر ثابت شود كه محكوم علاوه بر مستثنيات دين چيزى دارد و مىتواند ادا كند و امتناع مىكند ؛ حاكم مىتواند او را حبس كند تا مجبور به پرداخت ديه شود . سؤال 1987 : آيا مىتوان براى تأخير پرداخت ديه ، چيزى به عنوان خسارت از جانى گرفت ؟ جواب : چون ديه دين است و حكم ساير ديون را دارد ، اخذ خسارت تأخير اداى آن ، مشروع نيست . سؤال 1988 : هرگاه ديهء جراحات واردهء متعدده مجموعا به قدر ديهء موضحه باشد . ولى هر جراحتى به تنهايى كمتر از موضحه است ، آيا در چنين فرضى ديه در صورت خطا بر عاقله