نسبة النسبة التى هى محدودة فى خامسة كتاب الاسطقسات لاوقليدس ، و لكل عدد الى كل عدد نسبة النسبة التى هى محدودة فى سابعة كتاب الاسطقسات لاوقليدس الخ ( ص 172 ج 1 ط 1 ) . مقدار ميل كلى يعنى قوس حب در شكل مذكور اكنون 23 درجه و 25 دقيقه و محدود 50 ثانيه است ( 23 25 50 ) و آن رو به انتقاص است . و مقدار انتقاص ميل كلى در هر سال شمسى به تقريب نصف ثانيه فلكى است ، و به تحقيق 0 468 ثانيه . تفصيل اين مسائل را در رساله ميل كلى كه رساله هفتم يازده رساله فارسى مطبوع است ، و نيز در درسى سى ام دروس معرفة الوقت و القبله كه هم بطبع رسيده است ، آورده ام . آن كه گفته ايم ميل كلى رو به انتقاص است ، بدين صورت است كه معدل النهار ثابت و منطقة البروج بسوى او در حركت است كه ثوابت را اين حركت بطيى ء به سوى جنوب است . ميل كلى را ميل اعظم نيز گويند و هر دو تعبير در كتب مربوطه به فن هيئت و نجوم آمده است و لكن شهرت و كثرت استعمال با ميل كلى است . حال در وجه تسميه دو نقطه انقلاب صيفى و شتوى گوييم : منطقة البروج به چهار نقطه ياد شده اعتدالين و انقلابين به چهار ربع متساوى منقسم مى گردد و مدت سير شمس در هر ربع يكى از فصول اربعه سال شمسى در اكثر ربع مسكون است . و چون در هر ربع دو نقطه اى متوهم شود كه بعد نقطه اعتدال تا نقطه مجاور او به قدر بعد بين اي ن نقطه مجاور تا نقطه مجاور انقلاب ، و به قدر بعد اين نقطه مجاور انقلاب تا خود نقطه انقلاب باشد ، لاجرم هر ربع به سه قسم متساوى قسم‌ت گردد و حصه هر قسم سى درجه خواهد بود . پس منطقة البروج به اين دوازده نقطه به دوازده قسم متساوى قسمت گردد و هر قسمت را برجى از بروج دوازده گانه خوانند . ابتداى بروج را از مغرب گرفته اند و حركات بروج چون ديگر كواكب ثابته