مديون شدن ، پزشك هيچ كارى انجام ندهد ، آيا در اين صورت پزشك مسئول خواهد بود ؟ ( گاهى مشاهده شده است اجل شخصى فرا رسيده است ، ولى علت مرگ را به غلط به پزشك معالج وى نسبت مىدهند . ) ج . در صورتى كه احتمال استناد مرگ به معالجه باشد ، معالجه بايد از روى اذن خود مريض يا ولىّ خاصّ يا ولىّ عام او ( حاكم شرع ) باشد و بعد از شرح مطالب به خود او يا ولىّ او - در صورتى كه با اين شرح اذن داشته باشد - ، مسئوليّتى ندارد . سلب مسئوليت پزشك از عوارض درمان 3908 . به طور كلى و در تمامى روش‌هاى تشخيصى و درمانى ، اگر پزشك قبل از انجام هر عملى به بيمار خود و يا ولىّ او ( اگر بيمار بالغ يا عاقل نباشد ) متذكر شود كه اين روش‌ها از يك طرف ممكن است بىفايده باشند ( و وقت و مال او را به هدر دهند ) و از طرف ديگر ممكن است عوارض متفاوتى براى او داشته باشند ، و بدين ترتيب با ذكر اين مطالب ، پزشك ، قبل از هرگونه معاينه و دستور روش‌هاى تشخيصى و درمانى و تجويز دارو ، كاملًا از خود در قبال خسارات و عوارض احتمالى سلب مسئوليت كند و بيمار - چه از روى ناچارى و چه از روى تمايل يا به ظاهر از روى تمايل - ، اين شرط را قبول نمايد ، آن‌گاه در صورت اشتباه سهوى پزشك ، در برابر هزينه‌هاى بيهوده ، بىفايده بودن و يا عوارض ناشى از روش‌هاى تشخيصى و درمانى ، آيا پزشك مسئول است ؟ ( در صورتى كه وى حد اكثر تلاش خود را نيز بكند ) . ج . در صورتى كه عملش جايز بوده ، مسئوليّت تكليفى ندارد ، و مسئوليّت وضعيّة ( ضمان ) هم با استيذان رفع مىشود . و اگر دوران بين بىفايدگى و ضرر هست ، نبايد اين عمل را انجام دهد .