الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
89
شأن نزول آيات قرآن ( فارسى )
پرچم مهاجران در دست على عليه السلام و سعد بن عباده پرچمدار انصار بود ، آنان تنها با داشتن هفتاد شتر و دو اسب و شش زره و هشت شمشير ، در اين نبرد بزرگ شركت كرده بودند . با اين كه سپاه دشمن بيش از هزار نفر با اسلحهء كافى بودند و يك صد اسب داشتند ، مسلمانان با دادن بيست و دو نفر شهيد ( 14 نفر از مهاجران و 8 نفر از انصار ) به دشمن ، كه هفتاد كشته و هفتاد اسير داد غالب شدند ، و با پيروزى كامل به « مدينه » مراجعت كردند ، اين آيه گوشهاى از ماجراى بدر را بازگو مىكند . « 1 » * * * ( ( 23 ) ) أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذينَ أُوتُوا نَصيباً مِنَ الْكِتابِ يُدْعَوْنَ إِلى كِتابِ اللَّهِ لِيَحْكُمَ بَيْنَهُمْ ثُمَّ يَتَوَلَّى فَريقٌ مِنْهُمْ وَ هُمْ مُعْرِضُونَ آيا نديدى كسانى را كه بهرهاى از كتاب ( آسمانى ) داشتند ، به سوى كتاب الهىدعوت شدند تا در ميان آنها داورى كند ، سپس گروهى از آنان ، ( با آگاهى ، ) روى مىگردانند ، در حالى كه ( از قبول حق ) اعراض دارند ؟ ! شأن نزول : حكم تورات را اجرا كنيد در « تفسير مجمع البيان » از « ابنعباس » نقل شده كه در عصر پيامبر صلى الله عليه و آله زن و مردى از يهود خيبر مرتكب زناى محصنه شدند با اين كه در « تورات » دستور مجازات سنگباران دربارهء اين چنين اشخاص داده شده بود ، چون آنها از طبقهء
--> ( 1 ) آنچه در بالا آمد از « مجمع البيان » ( ذيل آيه ) نقل شده است ولى در « كامل ابن اثير » ، ج 3 ، ص 136 و در برخى از منابع ذيل آمده است : وَ كانَ جَمِيْعُ مَنْ قُتِلَ مِنَ الْمُسْلِمِيْنَ بِبَدْرٍ أَرْبَعَةَ عَشَرَ رَجُلًا سَتَّةٌ مِنَ الْمُهاجِرِيْنَ وَ ثَمانِيَةٌ مِنَ الأَنْصارِ : « جميع كسانى كه از مسلمانان در بدر كشته شدند ، چهارده نفر بودهاند ، شش نفر از مهاجرين و هشت نفر از انصار » . « بحار الانوار » ، ج 19 ، ص 205 ، 206 و 360 ؛ « مستدرك سفينة البحار » ، ج 1 ، ص 300 ؛ « تاريخ طبرى » ، ج 2 ، ص 171 ؛ « البداية و النهاية » ، ج 3 ، ص 366 ؛ « نور الثقلين » ، ج 1 ، ص 320 و 409 ؛ « تفسير ابن كثير » ، ذيل آيهء مورد بحث ؛ « درّ المنثور » ، ج 2 ، ص 10 .