مىشود . برخى به استناد همين نكته كتاب را از جعفر بن حسين مؤمن دانسته‌اند . 3 - در نسخه‌هاى خطى كتاب اندكى ناهمگنى به نظر مىرسد . 4 - شيوهء چينش روايت‌ها در كتاب از نظم و نسق خاصى پيروى نمىكند و اين درحالى است كه در ديگر آثار شيخ مفيد نوعا دقت و تنسيق در ترتيب و تبويب مباحث ديده مىشود . 5 - برخى از آراى ذكر شده در اين كتاب با آراى شيخ مفيد در ديگر آثارش همخوانى ندارد . در اين ميان سيد حسن خرسان نظريه‌اى را مطرح و از آن دفاع كرده است كه هم به پرسش‌هاى پيشين پاسخ مىدهد و هم مىتواند واقعيت كتاب اختصاص را توجيه كند . خلاصهء آن نظريه اين است كه « كتاب اختصاص اثر شيخ مفيد است و از چند كتاب مختلف گردآورى شده كه نخستين آن‌ها نيز كتاب الاختصاص ابو على احمد بن حسين بن احمد بن عمران ( د . 381 ق . ) بوده و اين خود سبب شده كل كتاب از باب تسميهء كل به اسم جزء به اختصاص نامور شود » . « 1 »

--> ( 1 ) . خرسان در مقدمهء خود مباحث كتاب اختصاص را مشتمل بر دوازده بخش متمايز از همديگر بدين شرح مىداند : - برگرفته از الاختصاص ابن عمران . البته با اين توضيح كه پيش از آوردن اين « مستخرج » خود نيز چند حديث روايت كرده است . اين احاديث دربارهء فضيلت علم و حديث و نقل حديث است و سپس شيخ با اين مقدمه به فصل مستخرج از كتاب ابن عمران درمىآيد كه دربارهء شرطة الخميس است . - بخشى دربردارندهء روايت‌هاى شيعيان و ديگران كه به ظاهر بايد از آثار مختلف باشد . - حديث مباهله و چند حديث و رسالهء تاريخى ديگر . - سفارش‌هاى پيامبر صلّى اللّه عليه و آله به على عليه السّلام . - حديث زبان برخى جانوران . - مسخ‌شدگان و دليل نامورى آن‌ها بدين نام . - از كتاب ابن دأب در فضيلت امير مؤمنان عليه السّلام . - آفت نشانه‌ها در سال . - كتاب محنت امير مؤمنان عليه السّلام . - مجموعه‌اى پراكنده از احاديث اندرز و آداب . - برخى از سفارش‌هاى لقمان . - كتاب اوصاف بهشت و دوزخ ، به نقل از احمد بن محمّد بن عيسى ، از سعيد بن جناح ، البته با اين يادآورى كه پس از آن قسمتى سفيد و آن‌گاه چند روايت ديگر ديده مىشود . -