در مورد كلام ابن تيميه خيلى فكر كردم تا شايد راهى پيدا كنم كه بشود اين سخن را درك و هضم كنم اما بخاطر تناقض و ضديت فراوان نتوانستم قبولش كنم كلام ابن تيميه ظهور دارد بر اينكه از طرفى خدا آفريننده افعال انسان هست و از طرفى خالق نيست و بشر ايجادكننده كارهاى خويش هست و نيست . مگر گفته شود خداوند و انسان در خلق و ايجاد باهم مشترك هستند ، كه در اين‌صورت اين اشكال پيش مىآيد كه در شراكت دو شريك اگر يكى از آن دو قويتر از ديگرى باشد و در مؤاخذه شخص ضعيف مورد پيگيرى و تنبيه قرار بگيرد از عدالت بدور بوده و قبيح است . اعتقاد شيعه در اين مسئله كه ذهن دانشمندان زيادى را قرنها به خود مشغول كرده است سخن امام صادق عليه السّلام است كه فرمودند : « لا جبر و لا تفويض بل امر بين الامرين » « 1 » در كارها نه جبر است نه تفويض بلكه حد وسط ميان آن دو .

--> ( 1 ) . اسلام دين توحيد و يكتاپرستى است و توحيد پايه و اساسى است كه مسلمان در بناى عقيده‌اش از آنجا آغاز مىكند و بدون آن ، مسلمان محسوب نمىشود . به همين دليل ابن بابويه سخت مشتاق است كه تهمت تعارض احاديث اماميه با توحيد را رد كند و تكذيب نمايد . لذا در مقدمه كتاب التوحيد مىگويد : آنچه مرا به تأليف اين كتاب واداشت ، اين بود كه ديدم دسته‌اى از مخالفين اماميه ، گروه ما را به اعتقاد به تشبيه و جبر منتسب مىكنند ، زيرا در كتابهايشان اخبارى مىيابند كه شرح و تفسير و معناى آن‌را نمىدانند و آن‌را در محل شايسته خود نمىگذارند . و در ادامه مىگويد : اين احاديث بايد با همان توجه و عنايت كامل كه در تأويل قراين ذكر شده درباره تفسير آيات قرآنى صورت گرفته ، تأويل و تفسير شود . معناى جبر اين است -