الفيض الكاشاني

مقدمه 44

مجموعة رسائل ( فارسى )

ظلم و ستم ازو نيايد ونكند چرا كه داناست به قُبح آن و تواناست بر ترك آن و بى نياز است از فعل آن ، پس تكليف بيش از طاقت نكند و جاهل را بر مجهول مؤاخذه ننمايد و هرچه كند از روى حكمت و مصلحت كند و هرچه خيرِ بندگان در آن است بفعل آورد ، « إِنَّهُ بِكُلِّ شَيْءٍ بَصِيرٌ » « 1 » وَ هُوَ عَلى ما يَشاءُ قَدِيرٌ « 2 » . هرچه حقّ بهر بندگان آراست * آرزو آنچنان نداند خواست « 3 » * * * كردنى آنچه در جهان شايد * كرده‌اى آنچنانكه مىبايد * * * از تو رونق گرفته كار جهان * كه تويى آفريدگار جهان * * * نقش زيبا به لوح خاك از تست * دل دانا و جان پاك از تست راه خير و شرّ نموده و قدرت بر هر دو كرامت فرموده كه : « وَ هَدَيْناهُ النَّجْدَيْنِ » « 4 » . پس اگر بنده‌اى به راه خير رود خداى را شكر بايدش كرد بر هدايت و اعطاى قدرت و اگر به راه شرّ رود نفس خودش را مذمّت بايد كرد بر مخالفت و جرأت . سخنِ خداى مثل سخنِ طبيب است ، هر كه شنيد صحّت يافت ، و هر كه

--> ( 1 ) - الملك : 19 . : « همانا او به هر چيزى بيناست » . ( 2 ) - : « و او بر آنچه بخواهد تواناست » . برگرفته از آيهء 29 از سورهء 42 ( الشّورى ) : « وَ هُوَ عَلى جَمْعِهِمْ إِذا يَشاءُ قَدِيرٌ » مىباشد . ( 3 ) - سنائى غزنوى ، حديقة الحقيقة و شريعة الطّريقة ، و در آن اين گونه است : آنچه او بهر آدمى آراست * آرزوش آنچنان نداند خواست ( 4 ) - البلد : 10 . : « و او را در راه - خير و شرّ - ننموديم ؟ » .