على ربانى گلپايگانى

24

ايضاح الحكمه ترجمه و شرح بداية الحكمه ( فارسى )

و نظائر آنان ، در ارزيابى مسائل فلسفى سودمند خواهد بود ، و اين در حقيقت همان فلسفهء تطبيقى است ، كه حكيم طباطبائى ( ره ) در « اصول فلسفه » آن را به كار گرفت ، و پس از او برخى از شاگردان ايشان و بيش از همه متفكر شهيد مطهرى ( ره ) اين روش را ادامه داد ، و در پاورقىهاى اصول فلسفه و ساير آثار فلسفى خود و به ويژه بحثهاى شرح منظومه [ شرح مبسوط ] به اين امر اهتمام وزريد ، و در نتيجه بحثهاى فلسفى او از جاذبه و رونق خاصى برخوردار است . در بحثهاى تطبيقى نقاط قوّت و ضعف انديشه‌ها و افكار بهتر نمايان مىشود ، و براى رسيدن به واقع ، راه هموارتر مىگردد . انگيزه و روش شرح كتاب بداية الحكمه هم‌اكنون به عنوان يك متن درسى فلسفه در حوزه علميه قم و مراكز علمى ديگر رسميت يافته است . اين جانب كه توفيق داشته‌ام چندين دوره آن را تدريس نمايم ، پيوسته با اين سئوال مواجب بوده‌ام كه در اطراف اين متن چه كتابهاى را مطالعه نمائيم ؟ پاسخ به اين سؤال دشوار است ؛ زيرا كتابهايى كه مباحث آنها به گونه‌اى مرتبط با مباحث بدايه باشد بسيار است ، مثلا رجوع به اصول فلسفه ، شروح منظومهء شهيد مطهرى و . . . در فهم برخى از مباحث بدايه بسيار مفيد مىباشد ، ولى مراجعه به آنها براى اكثر محصّلان فلسفه و به ويژه مبتديان ، ميسور نمىباشد بدين جهت نگارنده بر آن شد ، تا يادداشتهاى خود را به صورت مجموعه‌اى تنظيم نموده و به عنوان شرح بدايه در اختيار علاقمندان قرار دهد . روش شرح بدين‌گونه است كه نخست عبارات متن ، ترجمه و مواردى كه نياز به توضيح دارد ، توضيحات مختصرى داخل پرانتز و يا در پاورقى داده شده است ، آنگاه در بخش ديگر مطالب مطرح شده در هرفصل بررسى و شرح گرديده است و همه جا مدارك و مصادر ، در پاورقىها ذكر شده تا طالبان تحقيق بتوانند به آسانى