نظر بگيرد كه اين معنى ذكرش در قرآن مكرر آمده است ، و نمونه‌هايى از آن عبارتند از : آيهء : « إِنَّ اللَّهَ اشْتَرى مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنْفُسَهُمْ وَ أَمْوالَهُمْ بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ ، خدا از مؤمنين جان‌ها و مالهاشان را خريد ، در مقابل اينكه بهشت داشته باشند » « 1 » و آيهء : « إِنَّما يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسابٍ ، صابران اجر خود را به تمام و كمال و بدون حساب خواهند گرفت » « 2 » و آيهء : « إِنَّ الظَّالِمِينَ لَهُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ ، به درستى ستمكاران عذابى دردناك دارند » « 3 » و امثال اين آيات « 4 » با فنون ( تعبيرات ) مختلف در قرآن بسيار است . اين دسته از آيات اصلاح اخلاق را از راه نتايج شريف اخروى كه كمالات واقعى است نه خيالى ، تعقيب مىكند . اين طريقه و روش در اصلاح اخلاق مربوط به مكتب انبياء و پيغمبران خدا بوده است كه در قرآن مجيد و ساير كتب آسمانى كه براى ما نقل شده نمونه‌هاى زيادى از آن ديده مىشود . « 5 » س 139 - تأثير اعتقاد به قضا و قدر در اخلاق چگونه است ؟ ( بحث اخلاقى ) ج - ممكن است اشكال شود كه اعتقاد به قضاء و قدر ، علاوه بر اينكه مبدأ پيدايش اخلاق فاضله نيست ، دشمن و منافى آن نيز هست ، براى اينكه اين گونه اعتقادات احكام اين نشئه را كه نشئهء اختيار است باطل مىكند و نظام

--> ( 1 ) . سوره توبه ، آيه 111 . ( 2 ) . سوره زمر ، آيه 10 . ( 3 ) . سوره ابراهيم ، آيه 22 . ( 4 ) . ر ك : بقره ، 257 ، حديد ، 22 . ( 5 ) . الميزان ( 40 جلدى ) ؛ ج 2 ص 221 - 224 + الميزان ( 20 جلدى ) ؛ ج 1 ص 535 - 539 ( با تصرف ) .