مفصل استخوان « مَعْقِدُ الآمال » : محطَّ آمال و آرزوها . المِعْقَر - [ عقر ] : كسى كه ستور را بر اثر خسته شدن مىزند ، - من السُّروج : زينى كه پشت ستور را زخم كند . المُعَقَّر - [ عقر ] من السروج : زينى كه پشت ستور از آن زخم شود . المُعَقْرَب - [ عقرب ] : مرد خميده ، كج و معوج ، كوچك اندام ، ياريگر نيرومند . المُعَقْرَبة - [ عقرب ] : مؤنث ( المُعَقْرَب ) است ؛ « ارْضٌ مُعَقْرَبة » : زمين پر از عقرب . المِعْقَص - ج مَعَاقِص [ عقص ] : تير كج . المَعْقِل - ج مَعَاقِل [ عقل ] : پناهگاه ، كوه بلند ، خوابگاه شتران . المَعْقوم - [ عقم ] : واحد ( المَعَاقم ) است . المَعْقُود - [ عقد ] : مفع ؛ « كان الأَمَلُ مَعْقُوداً عليه » : بر او اعتماد بود . المَعْقُوف - [ عقف ] : آنچه كه به بيمارى كجى پا دچار است و معمولًا در گوسفندان پديد مىآيد ؛ « عودٌ معقوفٌ » : چوب كج ؛ « شيخٌ مَعْقُوفٌ » : پير مرد خميده . المَعْقُول - ج مَعْقُولات [ عقل ] : خردمندانه ، خرد ؛ « مالَه حَوْلٌ و لا معقُولٌ » او توان و خردى ندارد ، درست ؛ « ليس من المَعْقُول أن » : درست نيست كه ؛ « غير معقول » : نادرست ؛ « عِلْمُ المعقولاتِ » : علوم معقول يا معارفى كه با عقل ادراك شود . المَعْقُوم - [ عقم ] من الرجال : مردى كه بچه دار نمىشود . المِعْقَيْلَة - [ عقل ] : عصا يا چوب سر كجى كه با آن شاخه‌هاى درخت را بگيرند . اين واژه در زبان متداول رايج است . مَعَكَ - - مَعْكاً الشيءَ : چيزى را ماليد ، - الرجُلَ : او را خوار و زبون كرد ، - فلاناً فى الخصومة : در مخالفت و دشمنى بر او چيره شد ، - ه دَيْنَه و بدَيْنِه : در پرداخت بدهى خود تأخير نمود . مَعُكَ - - مَعَاكَةً : احمق و نادان شد . مَعَّكَ - تَمْعِيكاً [ معك ] ه : آبرويش را برد . المَعِك - دشمن سر سخت ، كسى كه بدهى خود را بكندى بپردازد ، احمق و نادان . المَعْكَرُون - نوعى شيرينى كه از خمير سرخ كرده با روغن بدست مىآيد و آن را با شيره مىخورند . المَعْكَروُنة - ( ط ) : ماكارونى . اين واژه ايتاليائى است . المُعَكَّف - [ عكف ] : مفع ، كج و معوج . المَعْكُوس - [ عكس ] : مفع ، معكوس يا مقلوب عدد در علم جبر است « مَعْكوسُ اجزاءِ الوحدات الشهيرة كالْمِتر و اليَرْد » : مقياسهاى يعنى از متر يا يا رد است ؛ « معكُوسُ الشكلِ » در علم هندسه عكس نقاط شكل هندسى است . المَعْكُوفَ - [ عكف ] : مفع ؛ « شَعْرٌ مَعْكُوفٌ » : موى شانه كرده . مَعَلَ - - مَعْلًا الرجُلُ : در راه رفتن شتاب كرد ، - الشيءَ : چيزى را دزديد ، به چيزى دستبرد زد ، - امْرَه : كار خود را زودتر از ياران و يا همكارانش بپايان رسانيد ، - ه عن الشيء : او را ناراحت نمود و وادار به شتاب كرد ، - الخَشَبَة : چوب را دو نيم كرد و يا بُريد . المَعِل - من الناس : شخص چست و چالاك . المُعَلّ - [ علّ ] : عليل و ناتوان . المُعَلَّى - [ علو ] : مفع ، هفتمين تير قمار . المَعْلَات - ج مَعَالٍ [ علو ] : بزرگى و بلند مرتبه اى . المِعْلَاق - ج مَعَاليق [ علق ] : زبان ، آنچه كه به آن چيزى بياويزند ، به كلمهء ( الزَّنْد ) مراجعه شود . و در زبان متداول به معناى دل و جگر و قلوه گوسفند و مانند آن است و فصيح آن ( السحَارة ) است ؛ « رَجُلٌ مِعْلاق » : مرد ستيزه جو در دشمنى با ديگران . المَعْلَف - ج مَعَالِف [ علف ] : آخور . المِعْلَف - ج مَعَالِف [ علف ] : مرادف ( المَعْلَف ) است . المُعَلَّق - [ علق ] : مفع ؛ « مُعَلَّقٌ به أو عَليه » : منوط به آنست ، گرو آنست ؛ « مسائل مُعَلَّقَة » : مسائلى كه هنوز حلّ نشده است ، مسائلى كه هنوز در آن اظهار نظر نشده است . المُعَلَّقَة - [ علق ] : مؤنث ( المُعَلَّق ) است ، زنيكه شوهر خود را گم كرده باشد كه نه شوهر دارد و نه مطلَّقه است . المُعَلَّل - [ علّ ] ( ط ) : نوعى شيرينى براى كودكان است كه از شكر ساخته مىشود . المَعْلَم - ج مَعَالِم [ علم ] : علامت راه ؛ « خَفِيَتْ مَعَالِمُ الطريق » : علامت و نشان راه افتاده و گم گشته است ؛ « مَعْلَمُ الشيء » : جاى چيزى . المُعْلِن - [ علن ] : فا ، آگهى كننده . المَعْلُوفَة - [ علف ] : دام و ستور كه به آن علف خورانيده باشند . المَعْلُوق - آنكه زالو به گلوى او چسبد . المَعْلُول - [ علّ ] : مفع ، ناتوان و رنجور ، نتيجه ؛ « العِلَّةُ و المَعْلُول » : سبب و نتيجه . المَعْلُوم - [ علم ] : مفع ، معروف ؛ « مِنَ الْمَعْلُوم أن » : بطوريكه معلوم است ، - ج مَعَالِيم و مَعلومَات : اجرت و يا حقوقي كه به كاهن داده مىشود . المَعْلُومات - [ علم ] : اطلاعات ، معلومات ، دانستنيها . المَعْلُومِيَّة - [ علم ] : منسوب به ( المعلُوم ) است . المُعَمّ - [ عمّ ] : مرادف ( المُعِمّ ) است . المُعِمّ - [ عمّ ] : كسى كه داراى عمويان كريم و بخشنده باشد . المِعَمّ - [ عمّ ] : نيك روش . المُعَمَّى - [ عمي ] : مفع ، ، - من الكلام : مُعَمّا ، سخن سر بسته . المِعْمارِيّ - [ عمر ] : كارشناس فن بنّائى ؛ « مهندس مِعْماريّ » : مهندس ساختمان ، - ج مِعْمَارِيَّة : بنّا . المَعْمَر [ عمر ] : منزلگاه پر از مردم و آب و گياه . المُعَمِّر - [ عمر ] : فا ؛ « نباتٌ مُعَمِّر » : درختى