است كه خداى تبارك و تعالى علم داشته است ، مطلع بوده است بر واقعيات كه هر كس هر كارى بكند اينجا ، همين كار [ را ] در آنجا خواهد ديد . نظير دواهايى كه انسان اينجا مىخورد ، يا سمهايى كه انسان مىخورد در اينجا آثارش را مىبيند ، اين هم در آنجا خودِ عمل را مىبيند . آنجا ديگر انسان خودش را مىبيند . بنا بر اين ، عقل انسان اقتضا مىكند كه اين چند روزى كه در اينجا هست ، اين عمرش را به هدر ندهد كه از بين برود ؛ بالاتر اينكه در راه شرّ و در راه بد خرج نكند كه و بال گردنش بشود آنجا . اينجا هر چه كار خوب بكنيد براى خودتان ، براى جامعه‌تان ، اين [ را ] در آنجا ان شاء اللَّه مىبينيد . ضرورت به تأخير نينداختن عبادات و اغتنام فرصت از جوانى و نگذاريد كه براى آخر عمر كار خوب بكنيد . اين خيالى است كه انسان اين خيال را ممكن است بكند ؛ ولى از آن خيالهاى شيطانى است كه مىخواهد آدم را نگذارد كه كار خير بكند . مىگويد تو حالا جوان هستى ، حالا اول جوانى است ، استفاده‌هاى جوانى را بكن ، شهوتها را راه بينداز ، مفسده‌ها را انجام بده ، اين كارهاى زشت را كه دلت مىخواهد بكن ، ان شاء اللَّه در آخر عمر جبران مىتوانى بكنى . انسان نمىتواند ديگر جبران بكند ؛ اگر شما از حالا قيام نكنيد بر ضد شهوات فاسده ؛ از شهوات مطلقاً جلوگيرى نشده است : شهوات سالم و شهوات غير سالم . نگذاريد خداى نخواسته پايتان باز شود به شهوات غير سالم ، به تعدى به حقوق مردم ، به تعدى به چيزهايى كه از غيره است ؛ و اينجا كه هستيد ، اين چند روزى كه همه هستيم و هستيد كه زياد طولانى نيست ، اين چند روز را صرف كنيد در اين تجارتى كه براى شما آن تجارت اثرش تا ابد ، تا آخر هيچ وقت نيست كه قطع بشود ؛ در عين حالى كه همهء ابواب نعمتهاى الهى ، درب آن به روى شما باز است و شما هم استفاده كنيد آزادانه در آن نعمتهاى الهى ، اما حدودش بايد محفوظ باشد ؛ يعنى تصرفات ما بايد مطابق قانون باشد . تمام كارهايى كه ما مىكنيم بايد مطابق قانون شرعى باشد ، تا اينكه انسان رشد پيدا بكند . احكام همه جانبهء اسلام قانون الهى غير از اين قوانين دنيايى است ؛ در اين قوانين دنيايى يك جهت ، دو جهت