السيد الخميني

77

شرح چهل حديث ( اربعين حديث ) ( موسوعة الإمام الخميني 46 ) ( فارسى )

نيز نكنيد در قلب ؛ شايد نور فطرتش او را هدايت كند ، و اين تعيير و سرزنش كار شما را منجر به سوء عاقبت كند . امر به معروف و نهى از منكر غير از تعيير قلبى است . بلكه مىفرمودند : كفارى كه معلوم نيست با حال كفر از اين عالم منتقل شدند لعن نكنيد . شايد در حال رفتن هدايت شده باشند و روحانيت آنها مانع از ترقيات شما شود . در هر حال ، نفس و شيطان شما را وارد مرحلهء اولى از عجب مىكنند ؛ كم‌كم از اين مرحله شما را به مرحلهء ديگر و از آن درجه به درجهء بالاتر ، تا بالاخره كار انسان را به جايى برساند كه به ايمان يا اعمال خود به ولىّنعمت خويش و مالك الملوك منّت‌گذارى كند و كارش به آخر درجه رسد . فصل در مفاسد عُجب است بدان‌كه عجب خودش بنفسه از مهلكات و موبقات است و ايمان و اعمال انسان را به باد فنا مىدهد و فاسد مىكند . چنانچه راوى سؤال مىكند در اين حديث شريف از عجبى كه فاسد مىكند عمل را . امام - عليه السلام - يك درجهء آن را عجب در ايمان قرار داده است . و در حديث سابق « 1 » شنيدى كه عجب از گناه شديدتر است در درگاه حق تعالى ، و از آن جهت مؤمن را مبتلاى به گناه مىفرمايد تا ايمن شود از عجب . و رسول اكرم - صلّى اللَّه عليه و آله - آن را يكى از مهلكات قرار داده « 2 » . و در امالى صدوق سند به امير المؤمنين - عليه السلام - رساند كه فرموده است : « من دخله العجب هلك » « 3 » . يعنى « كسى كه راه يابد در او عجب ، هلاك شود » . و صورت اين سرور در برزخ و ما

--> ( 1 ) - ر . ك : صفحه 76 . ( 2 ) - قَالَ رَسُولُ اللَّه صلى الله عليه و آله و سلم : « ثَلاثٌ مُهلِكاتٌ : شُحٌّ مُطاعٌ ؛ وَهَوىً مُتَّبَعٌ ؛ وَإعجابُ المَرءِ بِنَفسِهِ » ؛ « سه چيزكُشنده‌اند : بُخلى كه فرمانبرى شود ؛ هوسى كه پيروى گردد ؛ شيفتگى مرد به خودش » . ( وسائل الشيعة ، ج 1 ، ص 103 ، « أبواب مقدّمة العبادات » ، باب 23 ، حديث 15 ) ( 3 ) - الأمالي ، صدوق ، ص 363 ، مجلس 68 ، حديث 9 ؛ وسائل الشيعة ، ج 1 ، ص 104 ، « أبواب مقدّمةالعبادات » ، باب 23 ، حديث 18 .