پس خداى تعالى گاهى مؤمنين را به فقر مبتلا مىكند و آنها را اصلاح مىكند و قلوب آنها را از دنيا منصرف مىفرمايد و دل‌دارى از آنها مىنمايد ؛ و گاهى به غنا و ثروت مبتلا مىكند و در عين حال كه انسان گمان مىكند در عيش و نوش دنيا و سور و سرور هستند آنها در فشار و زحمت و ابتلا و مصيبت گرفتارند . و در عين حال منافات ندارد كه فضل فقراى مسلمين پيش حق تعالى نيز بيشتر باشد ؛ چنانچه از روايات معلوم شود « 1 » . و ما شمّه‌اى از اين باب را در ذيل يكى از احاديث سابقه شرح داديم « 2 » . فصل در بيان قرب فرائض و نوافل و نتيجهء آن به حسب طريقهء اهل ذوق و سلوك بدان‌كه از براى سالك الى اللَّه و مهاجر از بيت مُظلمهء نفس به سوى كعبهء حقيقى يك سفر روحانى و سلوك عرفانى است كه مبدأ آن مسافتْ بيت نفس و أَنانيّت است ، و منازل آن ، مراتب تعينات آفاقى و انفسى و مُلكى و ملكوتى است كه از آنها به حجب نورانيه و ظلمانيه تعبير شده : « إن لله سبعين ألف حجاب من نور و ظلمة » « 3 » . يعنى انوار وجود و ظلمات تعين ؛ يا انوار ملكوت و ظلمات مُلك ؛ يا ادناس ظلمانيهء تعلقات نفسانيه و انوار طاهرهء تعلقات قلبيه . و از اين هفتاد هزار حجب نوريه و ظلمانيه گاهى به طريق جمع تعبير به هفت حجاب شده ؛ چنانچه در خصوص تكبيرات افتتاحيه از ائمهء اطهار وارد است كه در خرق هر حجابى تكبيرى فرموده « 4 » . و در موضوع سجده به تربت

--> ( 1 ) - ر . ك : الكافي ، ج 2 ، ص 260 ، « كتاب الإيمان و الكفر » ، « باب فضل فقراء المسلمين » ؛ بحار الأنوار ، ج 69 ، ص 1 ، « باب فضل الفقر و الفقراء . » ( 2 ) - ر . ك : صفحه 266 . ( 3 ) - « خدا را هفتاد هزار حجاب نورانى و ظلمانى هست » . ( بحار الأنوار ، ج 55 ، ص 45 ، « كتاب السماءوالعالم » ، باب 5 ، حديث 13 ) ( 4 ) - ر . ك : صفحهء 572 .