راه نفوذ در ديگران : مىتوانيم از اين حديث راه نفوذ در ديگران را پيدا كنيم . منظور از نفوذ ، كلاه گذارى نيست بلكه نفوذ به حق در ديگران است . بهترين راه براى نفوذ در ديگران راهى است كه در روايت آمده يعنى نيكى كردن به مردم و حل كردن مشكل مردم ؛ البتّه كمك به حلّ مشكلات ، و نيكى كردن به مردم تنها كمك مادى نيست ، بلكه استفاده از سرمايه‌هايى است كه در اختيار داريم و فناناپذير است . همان كه اميرالمؤمنين عليه السلام مىفرمايد : از رسول خدا صلى الله عليه و آله شنيدم كه مىفرمود : « إنَّكُمْ لَنْ تَسَعُوا النّاسَ بِأمْوالِكُمْ فَسَعُوهُمْ بِأخْلاقِكُم ؛ شما با پول نمىتوانيد همهء مردم را جذب كنيد ولى با اخلاق نيكو مىتوانيد مردم را جذب كنيد » . « 1 » اين كار هزينهء زيادى هم نمىخواهد ، مانند برخورد نيكو با همسايه ، پيش از او سلام كردن ، احوال پرسى كردن و احوال خويشان او را پرسيدن ، در غياب دوست از او دفاع كردن و اگر بيمار شد عيادتش نمودن و در غم و شادى شريك او بودن . يكى از عوامل پيشرفت رسول اكرم صلى الله عليه و آله در صدر اسلام ، نفوذ آن حضرت در دلها بود كه خداوند مىفرمايد : « « فَبِمَا رَحْمَةٍ مِّنَ اللَّهِ لِنْتَ لَهُمْ وَلَوْ كُنْتَ فَظّاً غَلِيظَ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِكَ » ؛ از پرتو رحمت الهى در برابر آنها [ مردم ] نرم و مهربان شدى و اگر خشن و سنگدل بودى ، از اطراف تو پراكنده مىشدند » . « 2 » و مىفرمايد : « « وَإِنَّكَ لَعَلى خُلُقٍ عَظِيمٍ » ؛ و تو اخلاق عظيم و برجسته‌اى دارى » . « 3 » اخلاقى كه عقل در آن حيران است ، چرا كه اگر مردم را به بندگى خدا دعوت مىكنى تو خود بيش از همه عبادت مىكنى ، و اگر از كار بد باز مىدارى تو قبل از همه خوددارى مىكنى ، آزارت مىدهند و تو اندرز مىدهى ، ناسزايت مىگويند و

--> ( 1 ) وسائل الشيعه ، ج 8 ، باب 107 من أبواب أحكام العشرة فى السفر والحضر ، ح 8 . ( 2 ) آل عمران ، آيهء 159 . ( 3 ) قلم ، آيهء 4 .