شخص استنتاج شده است . در صورت اوّل ، مَعَسه همان « رويّه قضايى » و در صورت دوم شبيه همان « نظريهء حقوقدانان » كه در ديگر نظام‌هاى حقوقى موجود است ، مىباشد . مَعَسه پنجمين منبع از منابع قانونى در شريعت يهود است . ميدراش : يكى از منابع قانونى و رسمى شريعت يهودى است و مقصود از آن قواعدى است كه از تفسيرهايى از كتاب مقدّس كه خارج از تلمود و ميشنا هستند استنتاج مىشود . ميدرشه هلاخا : ميدرشه هلاخا يا ميدراش‌هاى هلاخايى نوعى تفسير مبسوط به اسفار پنج‌گانهء تورات‌اند ( ميدرشه يا ميدراش به معناى تفسير است ) يعنى « ميدراش‌ها » عمدتاً در پى استنتاج هلاخا ( شريعت ) از تورات‌اند اگر چه گاهى حاوى « اگادا » ( مباحث تاريخى و اخلاقى و . . . از تورات ) نيز هستند . ميدراش‌هاى هلاخايى مجموعه‌اى از سومين منبع مكتوب شريعت يهود يعنى « باريتا » هستند كه در ميشنا نيامده‌اند بلكه در تلمود ذكر شده‌اند و لذا از اعتبار منابع رسمى برخوردار نيستند . ميشپاط : در متون شرعى يهودى به معناى « قانون » است ، گرچه بر خلاف واژهء « قانون » احكام ناظر به رابطهء انسان با خدا ( احكام فردى ) را نيز در بر مىگيرد . ميشنا : در دورهء تنّائيم ( معلمان ) دو دسته آثار خلق شده است دسته اوّل آثارى است كه از نوع قانون‌نامه است و در آن ، تفسيرهايى كه از اسفار پنج‌گانهء تورات مىشود تحت بابهاى خاص شريعت به گونه‌اى فشرده تدوين شده‌اند و ميشنا نام گرفته‌اند ، تهيه كنندهء اين اثر يكى از عالمان يهودى به نام « يهودا هناسى » است كه در گردآورى هلاخاها دقتى خاص داشت و فقط هلاخاهايى را در اين كتاب برگزيد كه دربارهء آنها اتفاق نظر وجود داشت . ميشنه تورا : يكى از جانشينان الفاسى ( مهم‌ترين قانون‌نامه نويس در دورهء ريشونيم سدهء 11 - 16 ) كه شاگردِ شاگرد او بود موسى بن ميمون معروف به « رامبام » اهل قرطبه در اسپانيا ( 1135 - 1204 ميلادى ) است . كتاب وى « ميشنه تورا » ( تورات دوم ) نام دارد كه بزرگترين اثر هلاخايى است . اين كتاب همهء شريعت تلمودى را در چهارده بخش اصلى به شيوه‌اى ساده ، دربرگرفته و به « يَدهخراقا » ( دست قوى ) معروف گشته است . ميصوا : به معناى حكم و تكليف است اعمّ از احكام اجتماعى ( قانون ) و احكام فردىِ ناظر به روابط انسان با خدا . مينهاگ : ( به معناى « عرف » ) به قواعد حقوقى گفته مىشود كه از شكل‌هاى مختلف عرف ، استنتاج مىشود . مينهاگ چهارمين منبع از منابع قانونى در شريعت يهود است . نحميا : در بابل ، ايام اسارت يهوديان متولّد شد و در شوش به منصب ساقىگرى پادشاه ايران ، اردشير درازدست منصوب شد . از پادشاه ايران درخواست نمود كه او را اذن دهد كه به اورشليم برود ، لذا سال بيستم پادشاهى اردشير ( حدود 444 قبل ميلاد ) براى حكومت بر اورشليم به آن ديار فرستاده شد . او