احَرونيم : به معناى متأخران يا مراجع متأخر ( در مقابل ريشونيم مراجع نخستين ) است كه از قرن شانزدهم آغاز مىشود و تا قرن هجدهم و به نقلى تا عصر حاضر ادامه مىيابد . بسيارى از آثار اين دوره نقد يا شرح كتاب شالحان عاروخ مىباشد . ارباعاطوريم : پس از كتاب موسى بن ميمون يعنى « ميشنه تورا » مهم‌ترين قانون نامه‌اى كه تدوين شد ارباعا طوريم ( معروف به طور ) اثر يعقوب بن آشر فرزند آشرى است . ارباعاطوريم به معناى « چهار رديف » است زيرا اين كتاب به چهار بخش يا چهار رديف تقسيم شده است . اسباط : قبايل دوازده‌گانهء بنى اسرائيل . اسرائيل : لقب حضرت يعقوب عليه السلام . اسفار پنج‌گانهء تورات : اسفار جمع سِفْر به معناى كتاب است و اسفار پنج‌گانهء تورات عبارتند از : سِفْر پيدايش ، خروج ، لاويان ، اعداد و تثنيه . اين اسفار به احتمال بيشتر پس از پايان تبعيد بابلى در شكل كنونىاش شكل گرفت . توضيح محتواى اين اسفار در شرح واژهء « تورات » آمده است . الفاسى : مهم‌ترين دوران قانون‌نامه‌نويسى پس از تلمود ، دورهء ريشونيم ( قرن 11 تا 16 ميلادى ) است و سرآغاز آثار اين دوره اثر اسحاق ( اهل فاس در شمال آفريقا ) معروف به الفاسى است . باريتا : به مطالبى گفته مىشود كه در ميشنا نيامده امّا آمورائيم ( شارحان ) آنها را در تلمود مطرح كرده‌اند . در ميان « باريتاها » دو مجموعهء « توسفتا » و « ميدراش‌هاى هلاخايى » از اهميّت بيشترى برخوردارند . بَميدبار : م تورات بيت يوسف : م شولحان عاروخ پروشيم : پس از تكميل تلمود عالمان يهودى در سه شاخه مهم به بحث و بررسى حقوق يهودى پرداختند : 1 . شروح و حواشى ، 2 . مجموعه‌هاى فتاوا ، 3 . قانون‌نامه‌ها . به شاخهء اوّل يعنى شروح و حواشى « پروشيم » گفته مىشود كه در آن منابع مكتوب قديمىتر شريعت يهود تبيين شده ، فهمى ساده‌تر ارائه مىگردد . معروف‌ترين اين شروح « راشى » نام دارد كه به طور كلاسيك ، تلمود بابلى را شرح مىكند و اثر ربّى سليمان بن اسحاق مربوط به قرن 11 مىباشد . به شاخهء دوم يعنى شاخهء حواشى « حيدوشيم » يا « نُوولِّى » گفته مىشود كه در آن تعارضات درونى تلمود ، حل و رفع مىگردد . حاشيهء كلاسيكى كه بر تلمود نوشته شد اثر توسافوت‌نويسان ( حاشيه‌نويسان ) بر تلمود بابلى در دو قرن 12 و 13 مىباشد . حاشيه‌نويسى تقريباً پس از شرح‌نويسى يعنى از قرن يازدهم به بعد است كه تا زمان حاضر ادامه دارد . به شاخهء سوم يعنى مجموعه‌هاى فتاوا « شِئِلوت او - تشووت » گفته مىشود كه عبارت است از پاسخ‌هايى كه عالمان يهودى به پرسشهاى شرعى مىدهند . تابوت عهد : صندوقى است كه ده فرمان شريعت موسى عليه السلام كه روى دو لوح نقش بسته بود در آن جاى داده شد و پيشاپيش بنى اسرائيل در حركت بود تا درون معبدى كه بايد در اورشليم ساخته مىشد ،