در عصر و زمان ما موارد زيادى از بدرفتارىهاى مردان را نسبت به زنان مىبينيم و حتّى بسيار مىشود كه مردانى ازدواج كرده و همسران خود را رها مىكنند و به نقاط معلوم يا نامعلومى مىروند و به توصيه‌هاى مصلحين براى انتخاب راه صحيح همسرى و يا طريق مناسب جدايى گوش نمىدهند . آيا در اين گونه موارد راهى جز اين وجود دارد كه حكومت دخالت كند و شوهران همسر آزار و بىمنطق را كه سبب عسر و حرج شديد براى زوجه شده‌اند و از حقّ طلاق سوء استفاده مىنمايند ، وادار به انجام وظيفهء اسلامى كند . نخست با او اتمام حجّت مىشود كه يا طلاق دهد يا به طرز شايسته و معقولى با همسرش زندگى كند ؛ در غير اين صورت حاكم شرع او را طلاق مىدهد و تمام حقوق او را از شوهر مىگيرد . همچنين تحقّق برخى از انواع طلاق طبق نظر برخى از فقها اهل سنّت نيز جز با اذن حاكم ( سلطان ) جايز نيست . ( فقالت طائفة : لا يجوز إلّا بإذن السّلطان ) . « 1 » ب ) مسائل مربوط به تعليم و تربيت از وظايفى است كه بر دوش خود مردم گذاشته شده است ، در فقه اسلامى از جمله حقوق فرزندان بر پدران و مادران « تعليم و تربيت » شمرده شده است . امير مؤمنان على عليه السلام در باب حقوق فرزندان بر والدين فرمود : « إنّ للولد على الوالد حقّاً ، و إنّ للوالد على الولد حقّاً . فحقّ الوالد على الولد أن يطيعه فى كلّ شيء ، إلّا في معصية اللَّه سبحانه ؛ و حقّ الولد على الوالد أن يحسِّن اسمه ، و يحسِّن أدبه ، و يعلّمه القرآن ؛ فرزند بر پدر و نيز پدر بر فرزند حق دارد ، حقّ پدر آن است كه فرزند - جز در معصيت خداوند سبحان - از او اطاعت كند . ولى حقّ فرزند بر پدر آن است كه نام نيك براى او انتخاب كند ، وى را نيكو ادب نمايد و به وى قرآن بياموزد » . « 2 » وهبه زحيلى ، يادآور مىشود : كودكى كه به دنيا مىآيد بر والدين ، دولت و جامعه در باب نگهدارى ، تربيت و رفع نيازمندىهاى مادى و معنوى خود ، حق دارد و بر والدين ، جامعه و دولت است كه از او حمايت كنند و همچنين جامعه و دولت بايد حمايت ويژه‌اى از مادران داشته باشد . ( لكلّ طفل ، منذ ولادته ، حقّ على والديه و مجتمعه و دولته فى الحضانة و التربية و الرّعاية المادّية و الأدبيّة . على المجتمع و الدولة حماية الأمومة و تعهّدها برعاية خاصة ) . « 3 » ولى به يقين ساماندهى اين مسأله و تهيّه برنامه‌هاى لازم و هماهنگ ، بدون نظارت حكومت امكان‌پذير نيست . به همين دليل ، در عصر و زمان ما وزارت تعليم و تربيت از مهمترين وزارتخانه‌هاى يك دولت است گرچه در سابق مسأله اين قدر پررنگ نبود با اين حال ، حكومت‌ها بر امر تعليم و تربيت در مدارس و حتّى در مساجد نظارت داشتند و به يقين بدون نظارت حكومت و صرف هزينه‌هاى لازم از سوى او هدف نهايى تأمين نمىشود .

--> ( 1 ) . المحلّى ( ابن حزم ) ، ج 10 ، ص 235 . ( 2 ) . نهج البلاغه ، حكمت 399 . ( 3 ) . الفقه الاسلامى و ادلّته ، ج 8 ، ص 6450 .