الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

99

پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )

آنچه امام عليه السلام در اينجا به آن اشاره كرده يك واقعيت تلخ و گستردهء تاريخى است كه همواره دنيا پرستان و فرصت طلبان خود را به مراكز قدرت نزديك مىكنند و با اظهار اخلاص و فداكارى كامل به آنها تقرب مىجويند تا به‌وسيلهء آنها بخش‌هايى از بيت‌المال در اختيار آنان و منسوبانشان قرار بگيرد و بر دوش مردم مظلوم سوار شوند و اموال و منافع آنها را غارت كنند . امام به مالك اشتر هشدار مىدهد كه مراقب اين گروه باشد . سپس دستور قاطعى در اين زمينه صادر كرده در ادامهء سخن مىفرمايد : « ريشهء ستمشان را با قطع وسائل آن بر كن و هرگز به هيچ يك از اطرافيان و هواداران خود زمينى از اراضى مسلمانان را وا مگذار و نبايد آنها طمع كنند كه قراردادى به سود آنها منعقد سازى كه موجب ضرر بر همجواران آن زمين باشد ؛ خواه در آبيارى يا عمل مشترك ديگر . به گونه‌اى كه هزينه‌هاى آن را بر ديگران تحميل كنند و در نتيجه سودش فقط براى آنها باشد و عيب و ننگش در دنيا و آخرت نصيب تو گردد » ؛ ( فَاحْسِمْ « 1 » مَادَّةَ أُولَئِكَ بِقَطْعِ أَسْبَابِ تِلْكَ الْأَحْوَالِ ، وَلَا تُقْطِعَنَّ « 2 » لِأَحَدٍ مِنْ حَاشِيَتِكَ وَحَامَّتِكَ « 3 » قَطِيعَةً وَلَا يَطْمَعَنَّ مِنْكَ فِي اعْتِقَادِ عُقْدَةٍ ، تَضُرُّ بِمَنْ يَلِيهَا مِنَ النَّاسِ ، فِي شِرْبٍ أَوْ عَمَلٍ مُشْتَرَكٍ يَحْمِلُونَ مَؤُونَتَهُ عَلَى غَيْرِهِمْ ، فَيَكُونَ مَهْنَأُ « 4 » ذَلِكَ لَهُمْ دُونَكَ ، وَعَيْبُهُ عَلَيْكَ فِي الدُّنْيَا وَالآْخِرَةِ ) . اين تعبيرات با صراحت بيانگر اين حقيقت است كه شخص والى و زمامدار بايد دست رد بر سينهء گروه فرصت‌طلب سودجوى حاشيه‌نشين بزند و هرگز

--> ( 1 ) . « احْسِم » صيغهء امر از ريشهء « حسم » بر وزن « وصل » به معناى قطع كردن گرفته شده ( 2 ) . « لاتقطعنّ » از ريشهء « قطع » به معناى جدا كردن گرفته شده و اين واژه هنگامى كه به باب افعال مىرود به‌معناى تخصيص دادن چيزى به كسى مثلًا زمينى را در اختيار كسى قرار دادن مىباشد ( 3 ) . « حامّة » به معناى نزديكان و خاصان و خويشاوندان است از ريشهء « حمّ » به معناى گرم كردن گرفته شده به مناسبت اينكه علاقه و دوستى آنها گرم و داغ است . به همين دليل دوست صميمى را « حميم » مىگويند ( 4 ) . « مهنأ » به معناى چيز مرغوب و گواراست