عمومى يا مشورت واگذار كند ، چه بسا افرادى پيدا شود كه بگويند : چه لزومى دارد در اين عصر و زمان مردم هزينه‌هاى سنگينى را براى رفتن به زيارت خانهء خدا تخصيص دهند و يا در اجتماع فعلى ، حجاب براى زنان مسلمان ، دست و پا گير است ! ولى بعد از آنكه مسئلهء حج يا حجاب را به عنوان دستورى قاطع و مورد اجماع مسلمين بلكه ضرورت دينى پذيرفتيم مىتوانيم به شورا بنشينيم كه نحوهء برگزارى حج و طرز پوشيدن حجاب چگونه باشد بهتر است ؟ و بايد پذيرفت بخشى از مشكلاتى كه امروز دامان مسلمين را گرفته براى اين است كه جايگاه واقعى مشورت را فراموش كرده‌اند . آنچه امام عليه السّلام در خطبهء بالا فرموده نمونهء روشنى از اين مطلب است و آنچه طلحه و زبير دنبال آن بودند انحراف واضحى از اين است ؛ آنها مىخواستند سنّت رسول خدا در تقسيم مساوى اموال خراجيه ، به رأى گذارده شود و امام عليه السّلام با اين امر مخالف بود . 3 . طلحه و رؤياى خلافت از منابع مختلف تاريخى چنين برمىآيد كه علاقهء طلحه به زمامدارى و خلافت سابقهء طولانى داشت كه به زمان ابو بكر برمىگشت . طبرى مورّخ معروف - طبق گفتهء ابن ابى الحديد - در تاريخش چنين آورده كه طلحه حتى در زمان حيات ابو بكر دربارهء خلافت خود مىانديشيد و انتظار داشت ابو بكر او را بعد از خود به عنوان خليفهء مسلمين معرّفى كند ، زيرا پسر عموى ابو بكر بود و هنگامى كه اطلاع يافت ابو بكر مىخواهد عمر را به عنوان خليفه معرفى كند به او اعتراض كرد و گفت : تو مرد خشن و سخت‌گيرى را بر ما حكومت دادى . در زمان عمر نيز با گروهى از طرفدارانش دربارهء خلافت بعد از