با يكديگر ضجّه مىزنند و در پيشگاه پروردگارشان در مقام اظهار ندامت و اعتراف به تقصير آمده‌اند . ( آرى اگر آن حالات و آن عوالم معنوى را در نظر مجسّم كنى ) خواهى ديد كه آنان نشانه‌هاى هدايت و چراغهاى پرفروغ بر طرف كنندهء تاريكيها هستند . فرشتگان آنها را در ميان گرفته و آرامش و سكينهء الهى بر آنها نازل شده ، درهاى آسمان به رويشان گشوده و جايگاه و مقامهاى و الاى كرامت براى آنان فراهم گشته است ، در جايى كه خداوند به آنها نظر رحمت افكنده و از سعى و كوشش آنها راضى است و موقعيّتشان را مىستايد . آنها با دعا و نيايش به درگاه خدا آرامش عفو و گذشت او را مىطلبند و گروگان نيازمندى به فضل او و اسيران فروتنى در برابر عظمتش هستند ، غم و اندوه طولانى ( به سبب احساس تقصير در اطاعت و بندگى ) قلبشان را مجروح ساخته و گريه‌هاى بسيار چشمانشان را خسته كرده است . براى هر درى كه اميد عفو و رحمت خدا در آن باشد دستى براى كوبيدن دارند و از درگاه كسى درخواست مىكنند كه گستردگى بخشش او تنگى ندارد و اميدواران از درگاه او نوميد بر نمىگردند ( حال كه چنين است ) به حساب خود براى نفع خويشتن رسيدگى كن ، ( و كار به حساب ديگران نداشته باش ) زيرا ديگران حسابرسى جز تو دارند . شرح و تفسير عاقبت كار رهروان راه حق امام عليه السّلام در اين بخش از خطبه ترسيم دقيقى از حال اهل ذكر و اولياء اللّه مىكند كه چگونه آنها به محاسبه خويش مىنشينند و به جبران كاستيها مىپردازند ، مىفرمايد : « اگر حال آنها را در برابر عقل خود مجسّم سازى و مقامات ستوده و مجالس آنان كه مشهود فرشتگان است را بنگرى كه نامه‌هاى اعمال خويش را گشوده و به حسابرسى اعمال خود نشسته‌اند و هر كار كوچك