به جهت عظمت آن ( براى آفريدگار ) سجده كنند . آنگاه اضافه مىكند : من به راستى بسيار تعجب مىكنم از كسى كه دربارهء جنگ خطبه‌اى مىخواند كه نشان مىدهد طبع او همانند شيران است . سپس همان‌كس خطبه‌اى مىخواند كه نشان مىدهد طبع او همچون زاهدى است كه چشم از دنيا پوشيده كه نه در عمر خود خونى ريخته و نه گوشت حيوانى خورده است ، و يا همانند مسيح ابن مريم اسطورهء زهد و ترك دنيا بود . از همه جالب‌تر اينكه مىگويد من به كسى كه به همهء امّتها سوگند مىخورد ، قسم ياد مىكنم كه در طول 50 سال از عمرم بيش از هزار بار اين خطبه را خوانده‌ام و هيچ زمان نبوده ، كه به هنگام تلاوت اين خطبه در من اثرى از خوف و پند و موعظه و لرزش در اندام من حاصل نشود . واعظان و خطبا و فصحا در اين زمينه بسيار سخن گفته‌اند و من بارها آنها را بررسى كرده‌ام ؛ ولى هيچ‌كدام از آنها تأثير اين خطبه را در من نداشته است . « 1 » با توجّه به آنچه گفته شد سزاوار است هنگام شرح و تفصيل اين خطبه به عمق سخنان امام عليه السّلام بينديشيم و بهرهء كافى از آن ببريم و آثار آن را در روح و جان خود احساس كنيم . همان‌گونه كه در عنوان خطبه آمد اين سخن در واقع تفسيرى است براى دو آيهء آغاز سورهء تكاثر « أَلْهاكُمُ التَّكاثُرُ حَتَّى زُرْتُمُ الْمَقابِرَ » نخست يك نظرى اجمالى به تفسير اين دو آيه بيفكنيم : 1 . مفسّران معروف ، دو تفسير براى آن ذكر كرده‌اند : الف . منظور آن است كه فزون‌طلبى شما را از خدا و قيامت غافل ساخت تا زمانى كه از دنيا برويد و به قبرها سپرده شويد . ب . منظور آن است كه فزونى طلبى و تفاخر شما را از خدا و قيامت غافل ساخت تا آنجا كه براى اثبات برترى خود به زيارت و ديدار قبرها

--> ( 1 ) . شرح نهج البلاغهء ابن ابى الحديد ، ج 11 ، ص 152 به بعد ( با تلخيص ) .