مشكلات زندگى ساحل دريا را داشت ، مخصوصا سرزمينهايى همانند « بصره » كه شط بزرگى از كنار آن گذشته و به دريا مىريزد و در معرض جزر و مدّ سنگين است ، بحثى نيست ، امّا اين كه چگونه از آسمان دور است ، جمعى از شارحان « نهج البلاغه » گفته‌اند : « علماى نجوم » مطابق رصدهايى كه كرده‌اند ثابت نموده‌اند كه دورترين منطقهء آباد زمين از آسمان قريه‌اى است نزديك بصره به نام « ابلّه » . ولى از نظر دانشمندان امروز ظاهرا اين سخن قابل قبول نيست ، چون زمين « بصره » مانند تمام بندرهاى جهان تقريبا همسطح آب درياست و مىدانيم آب درياهاى جهان كه متصل به يكديگر است در يك سطح قرار دارد ، در حالى كه مناطق زيادى در روى زمين وجود دارد كه از سطح دريا بسيار پايين‌تر است ، ولى اين احتمال وجود دارد كه منظور مقايسه با تمام مناطق روى زمين نيست ، بلكه مقايسه با ساير شهرهاى اسلامى آباد و معروف آن زمان است . در جملهء سوّم و چهارم مىفرمايد : « عقلهايتان سبك و افكارتان سفيهانه است ! » ( خفّت عقولكم ، و سفهت حلومكم ) . دليل روشن اين گفتار امام همان است كه در خطبه‌هاى قبل آمد كه به آسانى تسليم هوسهاى « طلحه » و « زبير » شدند و براى حفظ « شتر عايشه » هزاران كشته دادند و سرانجام با شكست و رسوايى تسليم شدند و از كار خود پشيمان گشتند . در اين كه ميان « عقول » كه جمع « عقل » است و « حلوم » كه جمع « حلم » است چه تفاوتى مىباشد از مفردات راغب چنين استفاده مىشود كه « حلم و حلم » از آثار « عقل » است ، به تعبير ديگر : « عقل » همان نيروى ادراك انسان مىباشد و فكر و خويشتن‌دارى و انديشه در انجام كارها از نتايج آن محسوب مىشود و مردم « بصره » چون عقلهاى سبكى داشتند طبعا افكارشان سست بود و در برابر تبليغات سوء هوسبازان به سرعت تحريك مىشدند . به همين دليل در جملهء پنجم و ششم و هفتم ، امام مىفرمايد : « از اين جهت