الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
371
پيام امام امير المومنين ( ع ) ( فارسى )
تا آخر عمر از « طلحه » چه مفهومى مىتواند داشته باشد ؟ ثالثا : به فرض اين كه آنها نتوانند از نظر انجام وظيفه توافق بر كسى كنند چگونه مىتوان گردن همه را زد . رابعا : اگر واقعا هدف شورا بود ، چرا پيشبينى خلافت « عثمان » را با صراحت ذكر كرد ؟ و اگر از خلافت او بر جامعهء اسلامى مىترسيد ، لازم بود او را جزء شورا قرار ندهد ، تا نفر ديگرى انتخاب شود . خامسا : در صورتى كه سه نفر در يك طرف و سه نفر در طرف ديگر قرار گيرد چرا آن طرف كه على ( ع ) است و به گفتهء عمر ، مردم را به سوى حق و راه روشن فرا مىخواند و تنها اشكالش بسيار مزاح كردن است مقدّم نشود . سادسا : آيا مزاح كردن مشكلى در امر خلافت ايجاد مىكند و آيا اين اشكال با اشكالى كه بر عثمان گرفت كه اگر تو بر مردم مسلّط شوى بنى اميّه را بر گردن مردم سوار خواهى كرد و بيت المال را غارت مىكنند هرگز مىتواند برابرى كند ؟ اينها ايرادهايى است كه پاسخى براى آن وجود ندارد ! 4 - علل شورش بر ضدّ عثمان به گفتهء بعضى از شارحان نهج البلاغه صحيحترين گفتار در بارهء « عثمان » همان است كه « طبرى » در تاريخ خود آورده كه عبارت آن چنين است : عثمان ، حوادث تازهاى در اسلام به وجود آورد كه باعث خشم مسلمانان شد ، از جمله : سپردن امارتها به دست بنى اميّه به ويژه فاسقان و سفيهان و افراد بىدين آنها و بخشيدن غنائم به آنان و آزار و ستمهايى كه در مورد « عمّار ياسر » و « ابو ذر » و « عبد اللّه بن مسعود » روا داشت و كارهاى ديگرى از اين قبيل كه در آخر خلافت خويش انجام داد . « وليد بن عقبه » را والى « كوفه » ساخت كه گروهى به شراب نوشيدن او