الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

316

اخلاق اسلامى در نهج البلاغه ( خطبه متقين ) ( فارسى )

مسير خود استقامت مىكند . امام صادق ( عليه السلام ) در روايتى در كافى فرمودند : « اطلبُوا العِلْم وَ تَزَيَّنُوا مَعَه بِالحِلم و الوَقار و تواضَعوا لِمَنْ تُعَلّمُونَه العلم و تواضَعُوا لِمنْ طلبتمُ منه العلم و لا تَكُونُوا عُلَماء جبّارين فَيَذْهبَ باطلُكم بِحِقِّكم » : « علم را طلب كنيد و خود را با توجه به علمتان به حلم و وقار زينت دهيد و براى كسانى كه به آنها علم مىآموزيد ، متواضع باشيد ، و نيز براى كسانى كه از آنها علم مىگيريد ، خاضع باشيد ، و همچون دانشمندان جبار و اشراف‌منش نباشيد كه باطل شما حق شما از ميان مىبرد » . « 1 » و در روايتى ديگر « معاوية بن وهب » از امام صادق ( عليه السلام ) نقل مىكند كه فرمودند : « كانَ اميرالمؤمنين ( عليه السلام ) يقول يا طالب العلم انّ للعالم ثلاث علامات : العلم و الحلم والصمت و للمتكلّفِ ثلاث علامات : يُنازع مَنْ فَوقَه بالمعصية و يظلم مَن دونَه بالغلبة و يُظاهِرُ الظلّمة » : « اميرالمؤمنين ( عليه السلام ) فرمود : دانشمند ( واقعى ) داراى سه علامت است : دانش و بينش ، حلم و بردبارى ، سكوت و آرامش و وقار ، و براى عالم‌نماها و دانشمندانى كه با تكلف ، جامه علم را بر قامت نارساى خود پوشاندند ، سه نشانه وجود دارد : با دانشمندانِ برتر و والاتر از خويش با كردارهاى آلوده به گناه ، درگير شوند و با آنان بستيزند و نسبت به دانشمندان فرومايه‌تر از طريق قهر و غلبهف ستمگرانه عمل كنند و ديگر آنكه از ستمگران و جفاپيشگان ، حمايت و پشتيبانى نمايند » . در حديث ديگرى از اميرالمؤمنينعلى ( عليه السلام ) است كه فرمود : « لا يكون السَّفَة و الغِرَّة فى قلبِ العالم » : « بىحوصلگى و غفلت در قلب عالم نمىباشد » . « 2 » بارى نقش علم دادن طرح است ، و نقش حلم اجراء كردن آن ، علم طرح دهنده و حلم مجرى آن است ، در روايتى از امام صادق ( عليه السلام ) است كه : « العِلْمُ خَليل

--> ( 1 ) . شرح نهج البلاغه خوئى ، جلد 12 ، صفحه 144 ، ذيل همين فراز . ( 2 ) . شرح نهج البلاغه خوئى ، جلد 12 ، صفحه 144 ، ذيل همين فراز . .