مىترسند ، ايمن كند ، سپس عبور كرده به سه نفر ديگر رسيد ، كه : از نظر لاغرى و تغير رنگ بدتر از سه تاى اولى بودند ، فرمودند : چه به شما رسيد ، گفتند : شوق به بهشت ، فرمود : بر خدا است كه حاجت اميدوار به خود را ، اعطا كند ، سپس به سه نفر ديگر رسيد كه حالشان بدتر از ديگران بود ، و نور از سيمايشان نمودار بود ، فرمود چه رسيده به شما ؟ گفتند : حبّ خداوند عزوجل فرمود : « انْتُمُ المُقَربون » : شما مقربان درگاه خدائيد و سه بار اين جمله را تكرار نمودند . « 1 » يكى از عارفين گفته است : من راضى نيستم كه مثل اجير فرومايه‌اى باشم كه اگر به او اجرت داده شد راضى و خشنود شود ، و اگر به او داده نشد ناراحت و غمگين شود ، من او را براى خودش دوست دارم . ( انّما احِبُّه لذاته ) . يكى از شعرا گفته : فَهِجْرُهُ اعْظَمُ مِنْ نارِه * وَ وَصْلُه اطيبُ مِنْ جَنَّتِه « 2 » ( ترك كردن و دورى از او بدتر و ناراحتيش عظيم تر از آتش او است ، و رسيدن به او بهتر از رسيدن به بهشت او است ) . و اين همان است كه مولى الموحدين على ( عليه السلام ) در دعاى كميل مىفرمايد : « الهى و سيدى و مولاى و ربّى صبَرتُ على عَذابك فكيف اصبِرُ على فراقِك و هَبْنى صَبرتُ على حَرّ نارِك فكيف اصْبِرُ على النّظر الى كرامَتِك » : « خداى من و آقاى من و مولاى من و پروردگار من گيرم كه بر عذاب تو صبر كردم ، چگونه بر دورى تو صبر كنم ، بر فرض بر گرمى آتش تو صبر كردم ، چگونه بر دورى از كرامت تو و نظر بر آن صبر كنم ! » آنها در فراق از خداوند مىسوزند و به قول شاعر : يقُلون انَّ المَوتَ صَعْبٌ عَلَى الفَتى * مُفارَقَةُ الاحْبابِ و اللّه اصعَب ( مىگويند مرگ بر جوان سخت است ، به خدا قسم دورى دوستان سخت‌تر و

--> ( 1 ) . شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد ، جلد 10 ، صفحه 156 . ( 2 ) . همان مدرك ، صفحه 157 . .