است ولى بطور كلى كتاب آسمانى يعنى مجموعه شرايع مكتوب براى مردم كه در ميان آنها دربارهء امور اعتقادى و عملى كه در خصوص آن اختلاف مىنمودند قضاوت مىكند ، و آنگاه مىفرمايد اين كتاب وسيلهء هدايت آنها بود ، چون قوانين و شرايع پروردگار را براى آنها بيان مىكرد و ايشان با اعتقاد يافتن و عمل به آن شرايع به سوى حق هدايت شده و به سعادت دنيا و آخرت نائل مىشدند و در آخر مىفرمايد فرستادن كتاب براى آن بود كه آنها غير مرا وكيل خود نگيرند ، يعنى ماحصل آن معارفى كه كتاب الهى شامل آن است و ايشان را به سوى آن هدايت مىكند اين است كه آنها را از شرك به خدا نهى مىكند و آنها را از اينكه چيزى غير خدا را وكيل خود بگيرند برحذر مىدارد . چون وكيل كسى است كه شئون ضرورى موكّل خود را اصلاح كرده و حوائج او را برآورده مىسازد و غير خدا شايستگى چنين امورى را ندارد ، لذا وكيل گرفتن حكّام و رؤساى يهوديت به پندار اينكه آنها نفعى را به مردم برسانند امرى شرك‌آميز است كه مردم بايد از آن احتراز كنند . ( 3 ) ( ذُرِّيَّةَ مَنْ حَمَلْنا مَعَ نُوحٍ إِنَّهُ كانَ عَبْداً شَكُوراً ) : ( فرزندان كسانى كه با نوح آنها را بر كشتى حمل نموديم ، همانا او بندهء شكرگزارى بود ) ، ( ذريّه ) به اولاد صغير اعم از دختر يا پسر اطلاق مىشود و جهت منصوب آوردن آن اختصاص و اظهار عنايت نسبت به آن ذريّه است . مراد از كسانى كه با نوح در كشتى بودند همان سرنشينان كشتى نوح است كه خداوند به آنها وعده‌هاى جميلى داده و ايشان را از غرق شدن نجات داده و خطاب به آنها فرمود ( اى نوح از كشتى فرود آى كه سلام ما و بركات و رحمت ما بر تو و بر آن امتهّايى كه با تو هستند اختصاص يافته ) « 1 » . و آنها همان افرادى هستند كه با دعوت شدن به سوى توحيد ، از طريق رسولشان

--> ( 1 ) . سوره هود ، آيه 48 .