محمد قنبرى

549

شناخت نامهء كلينى و الكافى ( فارسى )

مكرر امام صادق عليه السلام بدان قوت و وسعت بخشيده است . مرحله دوم : از ضبط بيانات ائمهء طاهرين عليهم السلام در زمينهء قوانين و آداب و معارف اسلام ، رسائل كوچكى به وجود آمد كه « اصل » نام گرفتند . همهء اين اصول نزد تلعكبرى شاگرد كلينى موجود بوده و تا عصر ابن ادريس ( متوفى 598 ) در دسترس قرار داشته است اما از آن به بعد روز به روز تعداد اين رساله‌ها كمتر و كمتر شد ، اما هنوز در يك قرن بعد يعنى عصر سيد رضى الدين على بن طاووس ( متوفى 664 ق ) تعداد زيادى از آن‌ها در كتابخانهء ايشان وجود داشته است . مرحلهء سوم : از عصر حضرت ابوالحسن الرضا عليه السلام ، كتب مفصل‌تر و بزرگ‌ترى از اصول اوليه تأليف يافت كه تعدادى از مشهورترين آن‌ها بدين قرار است : 1 . النوادر نوشتهء حماد بن عيسى جهنى متوفاى 209 ق يا 208 ق 2 . النوادر نوشتهء محمد بن ابى عمير ازدى متوفاى 217 ق 3 . الجامع نوشتهء احمد بن محمد بن ابى نصر بزنطى متوفاى 221 ق 4 . النوادر تأليف حسن بن محبوب سراد بجلى متوفاى 224 ق 5 . نوادر الحكمة نوشتهء محمد بن احمد بن يحيى اشعرى 6 . كتاب‌هاى فراوان صفوان بن يحيى متوفاى 210 ق كه تا سى مجلّد شمرده شده است . اينها وجوه دانشمندان طبقهء ششم هستند كه كتاب‌هايشان به شهرت تام رسيده و مرجع اهل دانش طبقات بعد قرار گرفته است . 7 . كتاب الثلاثين نوشتهء حسين و حسن فرزندان سعيد بن حماد بن مهران اهوازى . 8 . كتاب‌هاى سى و سه گانهء على بن مهزيار اهوازى معاصر با امام هشتم و نهم و دهم . [ تذكر دو مسئله مهم ] در اينجا تذكر دو مسئله مهم لازم است : 1 . اجازه در نقل حديث در اعصارى كه ما از آن سخن مىگوييم نقل از يك كتاب حديث به صورتى كه در زمان ما معمول مىباشد ، انجام نمىگرفته است ، اين‌گونه كتب در آن اعصار جزء كتب