امام در اصطلاح ، رياست عامه در امور دينى و دنيوى است كه به صورت نيابى از پيامبر صلى الله عليه و آله به يكى از افراد واگذار مىشود و به يكى از افراد واگذار مىشود و به آن امامت كبرى گفته مىشود ، در برابر امامت صغرى كه امامت در نماز است . خلافت و خليفه در لغت و اصطلاح خلافت در اصل از ( خلف ) و به معنى جايگزين به جاى فردى است . خليفه فردى است كه به جاى فرد قبل از خود - به دليل غيبت يا ناتوانى يا مرگ او و يا برترى نايب - گمارده مىشود « 1 » جمع آن خلائف و خلفاست در مفهوم اسلامى خلافت عبارت است از : امارت بر گروهى از مردم و حكم به شريعت الهى . خلافت در اين مفهوم امتداد نبوت است ، پس خليفه بايد برترين و عالم‌ترين و بادرايت‌ترين مردم در زمان خود باشد و از هواى مردم پيروى نكند . وجوب نصب امام در مورد نصب امام چند ديدگاه مطرح است . تنها خوارج نيازى به امام نمىبينند و ديگران اختلاف در جهت و روش نصب امام دارند . اهل سنت معتقدند بر خداوند واجب نيست كه امام را جايگزين كند بلكه بر مردم واجب است كه امام را انتخاب كنند ، و اين وجوب طبق رأى اكثر اهل سنت و معتزله سمعى است . اما شيعيان نصب امام را عقلًا بر خداى متعال واجب مىدانند ، البته نه به معناى وجوب تكليفى بر خداوند ، بلكه به دليل لزوم نصب امام . ادلهء نصب امام از نظر شيعه نصب امام به چند دليل بر خداوند واجب است ، كه دو دليل عمده آن را بررسى مىكنيم : 1 . قاعده لطف امامت لطفى است از جانب خداى متعال ، چون با وجود امام اختلافات حل مىشود ، حق ضعيف از قوى گرفته مىشود و جاهل و ناآگاه بيدار مىشود . و بدون

--> ( 1 ) . كتاب العين ، الفراهيدى ، ج 4 ، ص 26 .