الشيخ عباس القمي
453
الفوائد الرضوية في أحوال علماء المذهب الجعفرية ( فارسى )
خصوص شرح صحيفه معلوم مىشود كه در چه مرتبه از علم و كمال بوده . شيخ محدّث مرحوم فرموده كه ، ولادتش در جمادى الأولى « 1 » سنهء 1052 در مدينه واقع شده ، و والدش سيد نظام الدين احمد ، فاضل اديب در حيدرآباد هند بود و دختر والى حيدرآباد عبد اللّه قطب شاه را گرفته بود لاجرم سيد عليخان در سنهء 1066 به حيدرآباد تشريف برد و بعد از يك سال والدش وفات فرمود . سلطان هند خواهان ملاقات او شد در برهانپور سيّد را ملاقات كرد و او را مقرّب خويش گردانيد و رئيس كرد او را بر هزار و سيصد سوار و لقب « خانى » به آن جناب عنايت كرد . همينكه سلطان به بلد احمدنگر رفت ، سيد را حارس اورنگآباد قرار داد . مدتى در آنجا سيد اقامت فرمود پس او را والى ماهور و توابع آن قرار داد پس سيد استعفا جست . سلطان او را در ديوان برهانپور قرار داد پس از مدتى سيد رخصت طلبيد به جهت مشرف شدن به زيارت حرمين شريفين رخصت يافت ، مهاجرت كرد به حجاز پس سفر كرد به عراق و زيارت نمود ائمهء عراق عليهم السّلام را پس سفر كرد به اصفهان و سلطان آن وقت شاه سلطان حسين صفوى بود ، از سيد اكرام بسيار كرد . پس سيد به وطن اصلى خود شيراز تشريف برد و در آنجا اقامت فرمود و مرجع فضلا گرديد و مقرّ بحث و تدريسش مدرسهء منصوريه بود و در سنهء 1120 وفات فرمود . انتهى « 2 » . فقير گويد كه ، كتاب سلوة الغريب سفرنامهء سيّد است و كتاب لطيف است و من آن كتاب را با كتاب درجات - كه در طبقات است - در كتابخانهء شيخ خود مرحوم محدّث نورى رحمه اللّه زيارت كردهام و در حين تأليف اين كتاب ظفر نيافتم بر درجات ، كه از آن نقل كنم . بلى ، سلافه نزد من موجود است ، و گاهگاهى از آن نقل كردهام و رمز آن را « فه » قرار دادهام چنان كه در اول كتاب به آن اشاره كردم و در مجلد اجازات بحار مختصرى از سلافه نقل شده است . و تاريخ وفات او چنانچه سبط او حاج ميرزا حسن ضبط كرده سنهء 1118 « 3 » است ،
--> ( 1 ) . در غروب نيمه جمادى الاولى متولد شده ( منه رحمه اللّه ) ( 2 ) . خاتمهء مستدرك ، ج 2 ، ص 59 : گفتنى است كه قبر سه تن از اجداد سيد على خان در مدرسهء منصوريه است ( 3 ) . 1119 يا 1120 را نيز ذكر كردهاند