كنگره بزرگداشت مقدس اردبيلى ( 1375 ش : قم و اردبيل )

65

مقالات كنگره محقق اردبيلى ( مقالات ) ( فارسى )

صاحب جواهر در ادامه مىنويسد : « اين بزرگان قول كفايت انتساب به امّ را در استحقاق خمس از سيد مرتضى گرفته‌اند . » « 1 » نظر محقق اردبيلى محقق در كتاب زكات به مناسبتى بحث مربوط به مستحقين خمس و انتساب آنها به هاشم از سوى پدر و يا مادر را پيش مىكشد و با ذكر ادله قول مشهور كه فقط انتساب پدرى را معتبر مىداند در آنها خدشه وارد مىكند . سپس نظر سيد مرتضى را آورده و مستند آن را فرمودهء رسول اللّه صلّى اللّه عليه و آله خطاب به حسنين عليهما السّلام : « هذان ابناى امامان » و آيه مباهله و اطلاق آيات و اخبار در احكام ارث و نكاح و ظاهر آيه خمس و اكثر اخبار آن و برخى دلايلى ديگر مىداند و در ادامه ادله مىآورد : در قرآن عزيز آمده است : « يا بنى آدم » و يا « بنى اسرائيل » و در ميان آنان بعضى هستند كه فقط از جانب مادر به آنها منسوبند مثل حضرت عيسى عليه السّلام و نيز نكاح بنات تحريم شده است و معلوم است كه تحريم نكاح دختر دختر نيز اراده شده است و نيز در تحريم حليله‌هاى پسران ( و پسران دختر ) ، زيرا شكى نيست كه حليله‌ها ( و ازواج ) حسنين عليهما السّلام بر پيامبر صلّى اللّه عليه و آله حرام بود و همين‌طور در ساير امت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله . ابو بكر رازى در تفسير آيه 60 آل عمران مشهور به آيه مباهله مىنويسد كه أبنائنا دلالت دارد بر اينكه حسن عليه السّلام و حسين عليه السّلام دو پسران رسول اللّه صلّى اللّه عليه و إله مىباشند و اينكه فرزند دختر ، فرزند حقيقى محسوب مىشود ، چرا كه اصل حقيقت است . نيز در مورد نذر و وقف بر اولاد شامل هر دو مىشود و فرقى بين اولاد پسران و دختران

--> ( 1 ) . جواهر الكلام ج 16 ، ص 90 .