محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )
80
در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )
ويل : كلمهاى كه هنگام نفرين استفاده مىشود و گاه نيز براى ابراز تعجب بهكار مىرود . اين كلمه در صورتى كه مفرد باشد ممكن است بنابر ابتدائيت مرفوع گردد و يا بر مفعوليت منصوب شود . كيلا : منصوب بنابر مصدريت و در اصل چنين بوده است : « أكيل لكم كيلا » . شرح و تفسير جنگ صفين شدت گرفت و چون نشانههاى پيروزى به سود امام عليه السّلام آشكار شد ، معاويه از روى نيرنگ قرآنها را بر سر نيزه كرد و اختلاف و تفرقه در بين ياران امام عليه السّلام پراكند . به اين ترتيب معاويه به هدف خود رسيد و قلب امام عليه السّلام سرشار از اندوه گشت . آن حضرت عليه السّلام در اينباره مىفرمايد : « أما بعد يا أهل العراق ، فإنّما أنتم كالمرأة الحامل ، حملت فلمّا أتمّت أملصت ، و مات قيّمها ، و طال تأيّمها ، و ورثها أبعدها » . امام عليه السّلام ياران خويش را - كه در صفين در آستانه پيروزى از جنگ دست شستند - به زنى تشبيه مىكند كه نوزاد خويش را تا نه ماهگى در شكم نگه دارد و در روزهاى آخر آن را سقط كند و همسرش را نيز از دست بدهد و در نتيجه ، نه به فرزندى دلخوش است ، نه همسرى دارد كه از او نگهدارى كند و در صورتى كه بميرد تنها خويشاوندان دورش از او ارث مىگيرند . ( أما و اللّه ما أتيتكم اختيارا ، و لكن جئت إليكم سوقا ) امام عليه السّلام چهار ماه ، پس از بيعت در مدينه ماند و سپس براى مقابله با اصحاب جمل از مدينه خارج شد و سرانجام براى مقابله با شاميان ناگزير شد در عراق بماند . بنابراين اقامت امام عليه السّلام در مدينه و عراق به اختيار خويش نبود ؛ بلكه متناسب با شرايط و به انگيزه مقابله با فتنهها از جايى به جاى ديگر مىرفت .