شما مىترسم ، هواپرستى و آرزوهاى دراز است ؛ پس ، از اين دنيا توشه برگيريد تا فرداى خود را با آن حفظ نماييد . » « 1 » ج ) نگارنده هنگام پرداختن به موضوع رابطه انسان با خود به اين نتيجه رسيد كه فاصله اندكى ميان اين بخش و دو بخش بعدى است ؛ چه آن كه بسيارى از حكمت‌ها و وصاياى امام عليه السّلام در مورد تعامل انسان با خود ، به منش انسان با ديگران نيز ارتباط دارد : « ترس با نااميدى ، و شرم با محروميت همراه است ، و فرصت‌ها چون ابرها مىگذرند ، پس فرصت‌هاى نيك را غنيمت شماريد . » « 2 » و نيز : « با درد خود بساز ، چندان كه با تو سازگار است . » « 3 » و « شكيبايى دوگونه است : شكيبايى بر آن چه خوش نمىدارى و شكيبايى در آن چه دوست مىدارى . » « 4 » و « برترين زهد ، پنهان داشتن زهد است . » « 5 » همچنين : « مبادا هرگز دچار خودپسندى گردى و به خوبىهاى خود اطمينان كنى ، و ستايش را دوست داشته باشى ؛ كه اينها همه از بهترين فرصت‌هاى شيطان براى هجوم آوردن به توست تا كردار نيك نيكوكاران را نابود سازد . » « 6 » سفارش انسان‌ها به شجاعت و بىباكى ، غنيمت‌شمارى

--> ( 1 ) . « و إنّ أخوف ما أخاف عليكم ، اتّباع الهوى و طول الأمل ؛ فتزوّدوا في الدّنيا من الدّنيا ما تحرزون به أنفسكم غدا » نهج‌البلاغه : خطبه 28 . ( 2 ) . « قرنت الهيبة بالخيبة و الحياء بالحرمان ، و الفرصة تمرّ مرّ السّحاب ، فانتهزوا فرص الخير » نهج‌البلاغه : قصار 20 . ( 3 ) . « امش بدائك ما مشى بك » نهج‌البلاغه : قصار 26 . ( 4 ) . « الصّبر صبران ؛ صبر على ما تكره و صبر عمّا تحبّ » نهج‌البلاغه : قصار 54 . ( 5 ) . « أفضل الزّهد إخفاء الزّهد » نهج‌البلاغه : قصار 27 . ( 6 ) . « و إيّاك و الإعجاب بنفسك و الثّقة بما يعجبك منها و حبّ الإطراء ، فإنّ ذلك من أوثق فرص الشّيطان في نفسه ليمحق ما يكون من إحسان المحسنين » نهج‌البلاغه : نامه 50 .