مطلب سوم در بيان تعزير كردن و آن در لغت عرب به‌معنى تأديب است ، و به‌حسب شرع عقوبتى است يا اهانتى متعلّق به جماعتى كه گناهانى كه مستوجب حدّ نباشد از ايشان به‌وقوع آمده باشد ، و شارع مقدار آنها را معيّن نكرده ، مگر در پنج موضع كه مذكور خواهد شد كه مقدار تعزير آنها را مقرّر ساخته . بدان‌كه گناهانى كه سبب تعزيركنندهء آنها مىشود بر سى و پنج قسم است : اوّل : كسى كه در روز ماه رمضان با زن خود جماع كند ، چه سه امر براو لازم است ، اوّل : قضاى آن روزه . دوم : كفّاره . سوم : بيست و پنج تازيانه . دوم : كسى كه زن آزادى داشته باشد و كنيزى را بىرخصت او به‌عقد درآورد و دخول كند ، چه او را دوازده تازيانه و نصف تازيانه كه هشت يك حدّ زناست بايد زد ، و نصف تازيانه را به‌دست گيرند و به نصف ديگر بزنند . سوم : دو مرد بيگانه [ 1 ] كه برهنه در زير يك لحاف باشند ، چه ايشان را از سى تازيانه تا نود و نه تازيانه بايد زد . چهارم : مردى و زن بيگانه كه برهنه در زير يك لحاف باشند ، چه ايشان را از ده تازيانه تا نود و نه تازيانه بايد زد ، و بعضى در اين صورت حدّ برايشان لازم مىدانند « 1 » . پنجم : كسى كه بكارت دخترى را به انگشت ببرد ، چه او را از سى تازيانه تا هفتاد و هفت تازيانه بايد زد بر قول بعضى از مجتهدين « 2 » و به‌قول بعضى از سى تا هشتاد « 3 »

--> [ 1 ] - و همچنين دو زن بيگانه بنابر مشهور هر چند از جهت اختلاف اخبار اولى ايكال به نظرحاكم است . ( يزدى ) ( 1 ) شيخ طوسى ، خلاف 5 : 373 ، مسألهء 9 و مبسوط 8 : 7 . ( 2 ) مطلب متن را نيافتيم ولى شيخ طوسى و محقّق حلّى در نهايه ونُكت آن 3 : 296 و 297 ، سى تا هفتاد و نه را مطرح كرده‌اند . ( 3 ) شيخ مفيد ، مقنعه : 785 . سلّار ، مراسم : 255 .