الشيخ البهائي العاملي
861
جامع عباسى ( با حواشي هشت فقيه واليمقام ) ( طبع جديد ) ( فارسى )
و بعضى از مجتهدين برآنند كه هر گاه با خواهر پدر مادرى خواهر مادرى جمع شود نصف از خواهران پدر مادرى است و شش يك از خواهر مادرى ، و باقى ميانهء ايشان به چهار حصّه مىشود سه از خواهر پدرى است و يك حصّه از خواهر مادرى . و بعضى از مجتهدين گفتهاند كه : هر گاه برادر و خواهر مادرى با خواهر پدرى تنها جمع شوند تتمّهء ردّ برهمه قسمت مىشود . و هر گاه جدّ و جدّهء ميّت و برادر و خواهر او با يكديگر جمع شوند جدّ مساوى برادر ميراث مىبرد و جدّه مساوى خواهر . و جدّ و جدّهء پدرى چون برادر و خواهر پدرى است ، و جدّ و جدّهء مادرى چون برادر و خواهر مادرى است ليكن جدّ پدر مادرى جدّ پدرى را از ميراث منع نمىكند ، چنانچه برادر و خواهر پدرى و مادرى منع برادر و خواهر پدرى مىكنند . و فرزندان برادر و خواهر در وقتى كه پدران و مادران ايشان موجود نباشند با جدّ و جدّه حصّهء پدران و مادران خود را مىگيرند . وهرگاه شخصى بميرد و ازاو جدّ پدرى يا مادرى ماندهباشد و ديگر ميراث خوارى نداشته باشد تمام مال تعلّق به او دارد ، خواه جدّ پدرى باشد و خواه جدّ مادرى . و هر گاه جدّ و جدّه جمع شوند جدّ يك حصّه مىبرد و جدّه نيم حصّه اگر هردو پدرى باشند ، و برابر حصّه مىبرند اگر هردو مادرى باشند . و اگر از دو طرف باشند جدّ يا جدّهء مادرى اگر تنها باشد شش يك [ 1 ] مىبرد و تتمّه تعلّق به جدّ و جدّهء پدرى دارد ، و اگر زياده باشند سه يك مال تعلّق به ايشان دارد و تتمّه تعلّق به جدّ و جدّهء پدرى . و بعضى از مجتهدين برآنند كه اگر كسى مادر مادرى و مادر پدرى بگذارد مال او ميانهء ايشان به چهار حصّه مىشود ، يك حصّه مادر مادرى برمىدارد ، و سه حصّه مادر پدرى .
--> [ 1 ] - بلكه سه يك مىبرد هر چند يكى باشد ، چنانچه مشهور است و ما فى المتن مثل قولمنقول از بعض مجتهدين شاذّ و خالى از وجه است ، پس در اين جهت جدّ امّى مثل برادر امّى نيست . ( دهكردى ، يزدى )