السيد الطباطبائي ( مترجم : كرمانى )
33
روابط اجتماعى در اسلام ( فارسى )
در دنياى انسانها نيز ديده مىشود كه در علوم صناعى و اختراعات و اكتشافات ، پيشرفت حاصل شده كه مىتوان « پيشرفت انديشه و تفكر » و « پيشرفت اكتشاف و اختراع » ناميد . با اين بيان ، منطقى و معقول است كه اصول كلى اديان قابل تغيير و تحول نباشد و از همين جا مىتوان به خبط و اشتباه عظيم بشر متمدن امروز پى برد : اشتباه بزرگ بشر متمدن امروز در مورد اصول كلى و پايههاى ثابت و تغييرناپذير جامعه - كه به اشتباه اين اصول را قابل تغيير و تحول پنداشته - نه تنها او را به جلو نبرده ، بلكه يك عقبگرد هويداى اخلاقى و معنوى ، دامنگير جامعهء متمدن شده است . دانشمندان مغرب زمين از اين نكته پرده برداشته و در كتابهاى خود از اين انحراف عظيم سخن گفتهاند : براى نمونه ، گفتهء دكتر الكسيس كارل ، را نقل مىكنيم : « 1 » تمدن مادى علاوه بر زوال حس مذهبى و از ميان بردن صفاى اخلاقى ، همه چيز را در معرض تباهى و فساد قرار داده و بيمارىهاى روانى به تدريج ، عمومى مىشود . عفت جنسى زايل شده ، جنايتكاران با دستههاى منظم ، امنيت معنوى را به خطر انداخته و آدمى پناهگاهى حتى در قلب خود براى آرامش روان خود در محيط زندگانى ندارد . پس تحول و تكامل در اصول مسلم اخلاق بشرى و امثال آن راه ندارد و تصرف و تغيير در اين اصول و مبانى ، بشريت را در سراشيبى سقوط و بدبختى قرار مىدهد . اما تحول و تكامل در به كار بستن نيروى فكر و انديشه و كشف اسرار آفرينش ، دنياى بشريت را دگرگون مىكند و بهطور معجزهآسا و حيرتانگيز ، او را از بيغولهها به
--> ( 1 ) . در ايام نگارش اين يادداشت ، نام الكسيس كارل و كتاب مشهور او انسان موجود ناشناخته بسيار بر سر زبانها و قلمها بود