استوا به علت مرجح نيازمند است و اين ملاك هم در موجودات مجرد وجود دارد و هم در موجودات مادى بر اين اساس مانعى وجود ندارد كه موجودى بىآغاز باشد اما در عين حال به دليل آن‌كه ممكن الوجود است به علت نيازمند باشد . دليل مخالفان عليت امكان به عنوان ملاك نيازمندى متن وقد استدلّوا على نفى علّيّة . . . فدوام الوجود يغنيه عن العلّة . ترجمه برخى استدلال كرده‌اند « 1 » بر اين‌كه امكان « 2 » به تنهايى نمىتواند علتِ حاجت باشد . گفته‌اند كه اگر علتِ حاجت به علت ، امكان باشد نه حدوث ، جايز است كه قديم زمانى يافت شود قديم زمانى يعنى چيزى كه بر او عدم زمانى سبقت نگيرد - و وجودِ قديم زمانى محال است ؛ زيرا به جهت دوام وجودش ، عدم در قديم زمانى راه ندارد ، تا اين‌كه براى رفع آن به علتى كه افاضهء وجود بر آن كند ، محتاج باشد . پس دوام وجود ، او را از علت بىنياز مىسازد . شرح كسانى كه حدوث را ملاك نيازمندى دانسته‌اند و امكان را صالح براى علت نيازمندى ندانسته‌اند ، مىگويند : اگر موجود به دليل حادث بودن ، نيازمند نباشد بلكه به علت ممكن بودن ، نيازمند باشد جايز خواهد بود كه موجوداتى قديم داشته باشيم ؛ يعنى موجوداتى كه حادث نيستند و هميشه بوده‌اند . و اگر موجود قديم داشته باشيم

--> ( 1 ) . يعنى متكلمان ( 2 ) . صدرالمتألهين چون امكان ماهوى را صالح براى عليت نمىدانسته ، زيرا ماهيت تا موجود نشود چيزى نيست تا امكان او علت وجود او شود ، از امكان ماهوى به امكان وجودى عدول كرده و مىفرمايند : وجود موجودات به لحاظ فقر ذاتى خود نيازمند علت و محتاج به اويند و طرح امكان ماهوى به عنوان علت نيازمندى براى سهولت در امر تعليم مىباشد . ر . ك : اسفار ، ج 3 ، ص 253