و بايد از آن درخت مى خوردند اما نه خوردن معمولى ، خوردن با احساس ترس ، احساس قانون شكنى . تا آن خوراك آن تأثير را داشته باشد . مى دانيم كه وضعيت روحى و روانى در تأثير غذا نقش مسلّم دارد . اين مسئله را در كتاب « تبيين جهان و انسان « 1 » » شرح داده ام و در اين جا تكرار نمى كنم . حديث مورد بحث ، فقط در مقام بيان آن موارد نادر است كه خداوند امر مىكند ، اما خودش مانع از عمل به « ماموربه » مىشود . نهى مىكند اما خودش با مشيئت خودش مى خواهد كه به « منهى عنه » عمل شود . والّا ، چرا از ميان اين همه امرها و نهى هاى خدا كه هر روز بر خلاف شان عمل مىشود ، اين همه ترك اوامر و ارتكاب نواهى مىشود ، امام ( ع ) تنها به سراغ دو پيامبر مى رود و از ماجراى آن دو ، مثال مى آورد - ؟ حديث به دو پرسش باصطلاح « مقدّر » - پرسش مقدّر - جواب مىدهد : پرسش اول : آيا امكان دارد كه خداوند به يك چيزى امر كند در حالى كه مشيئت كرده آن كار حتماً انجام نيابد - ؟ مى فرمايد : بلى ؛ مانند ماجراى ابراهيم . پرسش دوم : آيا ممكن است كه خداوند از يك چيزى نهى كرده باشد در حالى كه مشيئت كرده آن كار حتماً انجام يابد - ؟ امام ( ع ) مى فرمايد : بلى ؛ مانند ماجراى آدم . و اين است كه فرمود « ارادة حتم » . اما اراد عزم : در امور تكليفيه ، خداوند به بنده اش اختيار و توان عمل به اوامر و توان خوددارى از ارتكاب نواهى را داده و عزم كرده كه آنان مطابق آن ها با اختيار خودشان

--> ( 1 ) - تبيين جهان و انسان ، بخش انسان شناسى اول - سايت بينش نو www . binesheno . com