درياى عظيم روايات وارد شود ؟ و از آنها در امور اعتقاديّه بدون عنوان تقليد و شكّ ، اطمينان و يقين حاصل كند ؟ روايات وارده از ائمّه معصومين غير از روايات وارده از اهل تسنّن است و غير از روايات و اخبار وارده در ساير مذاهب و اديان كه آنها همگى بسيط و قابل فهم عامّه است . ولى ائمّه معصومين عليهم السّلام شاگردان مختلفى داشته‌اند ؛ و بيانات متفاوتى ، بعضى از آنها ساده و قابل فهم عموم است ؛ و غالبا آنچه در اصول عقايد و مسائل توحيد آمده مشكل و غامض است كه براى افراد خاصّى از اصحاب خود كه اهل فنّ مناظره و استدلال بوده‌اند ؛ بيان مىكرده‌اند ؛ و همان شاگردان بر اساس ترتيب قياسات برهانيّه با خصم وارد بحث مىشدند ؛ آن وقت چگونه مىتوان بدون اتكاء به عقل و مسائل عقليّه و ترتيب قياسهاى اقترانىّ و استثنائىّ تحصيل يقين نمود ؟ از باب نمونه و مثال ما در اينجا يكى از اين مباحث را مىآوريم ؛ و آن مبحث توحيد ذات پروردگار است : يكى از مسائل مهمّ اسلام كه آن را از ساير مذهب‌ها و مكتب‌ها متمايز مىكند ، مسئلهء توحيد است و اين مسئله در عين واقعيّت ، به اندازه‌اى غامض است كه ادراك آن براى ساير ملل و مكاتب آسان نبوده ؛ و هر چه گفته‌اند و نوشته‌اند و متفكّران آنها تحقيق و تدقيق نموده‌اند ؛ با وجود اعتراف اجمالى بتوحيد ؛ مع‌ذلك ملّيّين و إلهيّين آنها از توحيد عددى ذات اقدس حضرت احديّت قدمى فراتر نگذارده‌اند . اين مسئله از اهمّ مسائل قرآن كريم است ؛ و بلكه اسّ و اساس معارف قرآن و تجلّىگر اصالت قرآن ؛ و روشنگر تمام معارف و اخلاق و احكام وارده در قرآن است ؛ و بر همين اصل قرآن با ساير اديان و مذاهب تحدّى نموده ؛ و آنان را ببحث فرا خوانده است ؛ و نه تنها بر عليه وثنيّين و ثنويّين و مشركين و ماديّين و طبيعيّين بمبارزه و مخاصمه برخاسته است ؛ بلكه بر عليه اديان آسمانى كه دستخوش تحريف شده ؛ و آن اصالت توحيد را به شكل محرّف و مسخ‌شده‌اى بيان مىكنند ، بجدال برخاسته و آنان را به محاجّه دربارهء وحدت ذات حقّ مىخواند . وحدت ذات حقّ جلّ و عزّ ، وحدت عددى نيست ؛ بلكه وحدت بالصّرافة است . يعنى صرف الوجود است ، و محض الوجود است ؛ كه با تصوّر چنين وحدتى ، وجود ديگرى مماثل آن ، قابل تصوّر نيست .