مؤلف كتاب « الاجتهاد و التقليد » و ساير كتابهاى ذيقيمت ديگر كه هم اكنون از اساتيد بزرگ حوزهء علميه قم مىباشند ، در ميان گذاشتم و از ايشان كه علاوه بر علوم ديگر اسلامى ، در رجال و تراجم نيز اطلاعى وسيع دارند علت غفلت شيخ را از عدم ذكر نام سيد رضى جويا شدم ، ايشان بدون مقدمه گفتند : « فراموش كرده است ، همانطور كه از ثبت نام نجاشى هم غفلت نموده است . » سپس آيت الله صدر گفتند من چيزى به شما بگويم ، پدر ما ( مرحوم آيت الله صدر ) يك روز مبلغى را به يكى از علماى قم داد تا در بين طلاب و روحانيون حوزه علميه تقسيم كند ، ولى بعدها متوجه شد كه سهم خود آن روحانى را فراموش كرده است ! نگاهى به شيخ طوسى شيخ طوسى كه گفتيم با واسطه شاگرد سيد رضى است ، مدت پنج سال در بغداد از محضر مرجع اعلم عصر شيخ مفيد به تحصيل پرداخت . در همان زمان حيات استادش شيخ مفيد ، كه جوانى 27 ساله بود به تأليف كتاب « تهذيب » در فقه پرداخت ، كه آن كتاب ، و كتاب ديگر وى « استبصار » از هزار سال پيش تاكنون دو كتاب از چهار كتاب معتبر شيعه در فقه و حديث شيعه است . دو كتاب ديگر معتبر شيعه در فقه و حديث و اخلاق و غيره « كافى » تأليف شيخ كلينى متوفى به سال 329 ه - ، و « من لا يحضره الفقيه » تأليف شيخ صدوق در گذشتهء سنهء 381 ه - مىباشد . شيخ طوسى اين نابغه متحرك و متفكر بزرگ شيعه پس از رحلت استادش شيخ مفيد در سال 413 ه - ، در محضر سيد مرتضى به تكميل معلومات خويش پرداخت ، سپس خود به تدريس و تأليف و تصنيف همت گماشت ، و در جميع علوم اسلامى مانند فقه و اصول و كلام و تفسير و حديث و رجال و تراجم و غيره آثارى گرانقدر از خود به يادگار گذارد كه همگى از بهترين كتب مشابه خود در علوم اسلامى است . معروف‌ترين كتابهاى شيخ طوسى تهذيب ، استبصار ، نهاية ، مبسوط ، و خلاف در فقه ، تلخيص الشافى ، و غيبت در كلام و امامت ، عده در اصول فقه ، تبيان در تفسير قرآن ، فهرست و رجال ، در شناخت راويان فقه و حديث و آثار آنها و غيره است . شيخ طوسى پس از رحلت سيد مرتضى در سال 436 ، مرجع بزرگ شيعه در ايران و عراق و ديگر مناطق شيعه نشين بود ، مانند استادانش مفيد و سيد مرتضى با كمال احتياط و در عين حال با