جلد اول [ سخن فرزند علامه ] بسم اللّه الرّحمن الرّحيم از روزى كه بشر رويدادها را تجربه كرد ، حتّى در مراحل بسيار ابتدائى بر آن شد تا از نتائج آزموده‌هاى مفيد خود در موارد همگون بهره گيرد و به اعمالى دست يازد كه آن نتائج سودمند را به سرانجام برسانند و از ارتكاب اعمالى كه نتائج سودمندى در پى ندارد رخ برتابد ، البتّه تجربه‌هائى مدّ نظر است كه در زمان‌ها و مكان‌هاى مختلف به دست آمده باشند ، گاهى چنين نتائج در نزد اقوامى به جائى مىرسند كه حكم قطعى و لازم الاتّباع پيدا مىكنند به‌گونه‌اى كه اگر در پيروى از آنها كوتاهى شود ، زيان و خسران در پى خواهد داشت . وقتى به تاريخ اقوام و ملل بنگريم درمىيابيم كه نتائج تجربه‌ها در ميان اقوام همواره به صورت پند و اندرز از پدران و آزمودگان به نسل‌هاى بعد مىرسد و در دامنهء گسترش خود گاهى چنان پايدار شده كه از مقوّمات و اصول يك قوم گشته‌اند . و پاره‌اى از اوقات شكل زمانى خود را از دست داده حدود و ثغور خويش را درنورديده و جهانگير شده‌اند و به صورت ملاك‌هاى اخلاقى نوع بشر درآمده‌اند . قدرت انتشار پندها و اندرزها يكسان نيست و همچنين حوزهء عملكرد آنها به لحاظ كمّيت عاملان بدانها متفاوت است و به حوزه‌هاى مدنى و