خواجه نصير الدين الطوسي

235

تنسوخ نامه ايلخانى ( فارسى )

فصل در معرفت نروك و خاصيّت آن در نروك سخن بسيار گفته‌اند . امّا آنچه خلاصه است و بهتر ، اين است كه ياد كرده مىشود . شيخ رئيس ابو على سينا در نروك رساله‌اى ساخته است ، در آن رساله مىگويد : نروك بيخى است سفيد و بزرگ مانند لعبت بربرى . هم بر آن شكل ، امّا از آن بزرگتر . و گياه او در كوههاى كرمان و كاشانست ، در كوههائى كه مأواى پلنگ باشد . و باوّل بهار از زمين برآيد « 1 » . و شكل آن چون شكل برگ خربزه باشد « 2 » . و چون بالاى آن مقدار بدستى شود ، شكل او بگردد . و برگهاى او مانند برگ گشنيز شود . و او را بدان نشان از گياه ديگر بازتوان شناخت ، چه آنجا بسيار گياه‌ها باشد كه بگشنيز ماند . امّا آن گياه‌ها باوّل مانند برگ خربزه نباشند . و چون معرفت به او حاصل شود ، سنگ گرداگرد او چينند نشان را ، تا چون برسد و گياه او زرد شود ، آن بيخ از زمين بركشند . بعد از آن آزمايش و تجربه كنند . و آزمايش او چنان بود كه چون نروك بر سر ديگى نهند كه مىجوشد ( و ) از جوش بازايستد ، نروك باشد . و اگر در تنور خبّاز افكنند ( و ) نانها از تنور درافتد ، نروك باشد .

--> ( 1 ) - م : مىرويد ( 2 ) - م : است .