السيد ابن طاووس ( مترجم : محمودى )

127

محاسبه نفس يا روش پيشگيرى از وقوع جرم ( محاسبة النفس ) ( فارسى )

« حافظ و رقيب عتيد و متلقى » استعمال شده است و اين لغات به لحاظ كليتى كه دارد شامل فرشته هم مىشود ولى اگر فقط ( ملك ) حافظ اعمال معرفى مىشد معلوم مىگشت كه اشياء يا اشخاص ديگر در حفظ اعمال نقشى ندارند و در صورتى كه علم امروز آنچه را كه قرآن استعمال كرده به اثبات رسانيده و معلوم ساخته كه در حفظ اعمال همه مخلوقات نقش دارند . اكنون سؤالى را كه مطرح كرده‌ايم بررسى مىكنيم تا ببينيم همين مراقبين و حافظين اعمال ، شاهدان اعمال در روز جزا هستند يا گواهان غير از مراقبان مىباشند . خداوند در آيات 20 و 21 سوره ق مىفرمايد : وَ نُفِخَ فِي الصُّورِ ذلِكَ يَوْمُ الْوَعِيدِ وَ جاءَتْ كُلُّ نَفْسٍ مَعَها سائِقٌ وَ شَهِيدٌ يعنى در صور دميده شود آن موقع روز موعود است و هر نفسى با راننده و شاهدى مىآيد . « سائق » ( سوق دهنده ، به جلو برنده و راننده ) به كسى يا چيزى گويند كه از عقب چيزى يا كسى را به جلو براند و معنى شهيد يا گواه هم چون معلوم است نيازى به توضيح نمىبيند . اكنون كه به آيه مورد استناد برگرديم مىبينيم سائق و شهيد با توجه به معانى آنها دو چيز متفاوت است ولى آيا سائق همان حافظ و « متلقى » يا رقيب عتيد است ؟ نخير ، زيرا اگر مأمور بردن گناهكار به دوزخ ( سائق ) همان نگهبان و ضابط اعمال مىبود لغت جديد سائق به كار نمىرفت پس معلوم مىشود در قيامت گناهكاران را مأموران اجراى حكم به دوزخ خواهند برد و آنها غير از گواهان و