فصل بيست و دوّم محاسبه و مناجات و ادعيهء هنگام غروب آفتاب لزوم محاسبه و توبه از گناهان امام كاظم - صلوات اللَّه عليه - در روايتى فرمود : « هر كس در هر روز ، خود را محاسبه ننمايد ، از ما نيست ، به اين صورت كه اگر كار نيكى انجام داده باشد از خداوند طلب كند كه آن را افزايش دهد ، و اگر كار بدى كرده باشد ، از خداوند طلب آمرزش نموده و توبه كند . » و نيز در حديث است كه امام حسن بن علىّ عليهما السّلام به نقل از رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله فرمود : « بنده ، مؤمن نمىشود ، تا اينكه سخت‌تر از حساب كشىاى كه شريك از شريك خود ، و مولى از برده‌اش مىكشد ، از نفس خود حساب بكشد . . . » بر اين پايه ، مىگويم : اگر هنگام نزديك غروب آفتاب در حالى باشى كه استحقاق عقوبت الهى و يا سرزنش و نكوهش او را نداشته باشى ، بندهء نيكبختى هستى . هر چند اين مقام براى غير معصوم بعيد است ، زيرا مولايمان امير الحسن - صلوات اللَّه عليه و سلامه - در « نهج البلاغه » پس از توصيف دنيا و ذكر اينكه پيامبر اكرم - صلوات اللَّه عليه و سلامه - آن را دشمن مىداشت ، و حقير و كوچك مىشمرد ، و همچنين خداوند - جلّ جلاله - آن را براى اوليا و ويژگان و دوستانش دشمن و بد مىداند ، مىفرمايد : « اگر جز اين خصلت در ما نبود كه هر چه را كه خداوند دشمن مىدارد ، دوست مىداريم ، و هر چه را كه خداوند كوچك و بىارزش مىداند بزرگ مىشماريم ، بىگمان همين براى دشمنى و ستيز با خداوند