بود فوق الارض درجه نهم بود و تحت الارض درجه سيم پس درجه طالع را بر خط هشتم ساعت زمانى نهند . پس آنچه بر خط نصف النهار بود فوق الارض درجه 8 و تحت الارض درجهء دويم و بدين عمل درجات خانهاى 12 گانه معلوم شود و چون طالع سال معلوم بود خواهند كه طالع سال مستقبل معلومكنند درجه طالع سال را بر افق شرقى نهند و بنگرند تا مرى بر كدام جزو افتاده است . پس بر توالى اجزاء حجره كه آن خلاف توالى اجزاء بروج باشد 87 درجه بشمارند « 1 » و مرى به آنجا نهند و نگاه كنند تا بر افق شرقى كدام برج و درجه افتاده است آنچه باشد طالع سال مستقبل بود . پس نگاه كنند تا موضع آفتاب فوق الارضست يا تحت الارض و اگر فوق الارض باشد تحويل بروز شود و اگر تحت الارضست بشب پس ساعات تحويل چنان كه گفتيم معلومكنند و طالع تحويل سال مواليد همچنين استخراج كنند . فصل هفتم در شناختن بالاى چيزهاى مرتفع از زمين و پهناى رودها چون خواهند كه بلندى مناره يا ديوارى يا كوهى معلوم كنند اگر بمسقط حجر آنچيز توان رسيد مثل ديوار كه اگر سنگ از ديوار فرو اندازند بر روى او فرود آيد و بر زمين افتد و ممكن باشد بدآنموضعكه سنگ بر وى افتاده است رسيدن شظيهء ارتفاع را بر 45 درجه نهند و چنان كه ارتفاع كوكب ميگيرند ارتفاع سر آنچيز بگيرند و فرا پيش آيند و باز پس مىروند تا ارتفاع سر آنچيز 45 شود

--> ( 1 ) اين مقدار منطبق با پنجساعت و چهل هشت دقيقه است و فاصله بين ساعت تحويل دو سال متوالى همين مقدار است تقريبا و بايد دانست فهميدن اين مطالب بى استعمال آلت اسطرلاب مشكل بود و گرنه توضيح كافى براى هر يك داده ميشد كه احتياج بكتب مبسوطه نباشد .