شمس الدين محمد بن محمود آملي
4
نفائس الفنون في عرائس العيون ( فارسى )
كنت نبيا و آدم بين الماء و الطين منجدل فى طينه ، بر ذروهء افلاك و جبههء سماك افراشته بود . شعر و لو لاه لم يخلق و لو لاه لم يكن * مكان و لا كون و لا قط حادث و از انجا بمراقد شريفهء فترت او و برگزيدهء آل پسنديده او كه مصابيح انوار هدايت و مفاتيح ابواب كرامت بودند باد من الان الى يوم المعاد . اما بعد چنين گويد مقرّر اين عبارات و مصور اين مقالات بنده ضعيف محمّد بن محمود الآملى حقق اللّه اماله كه چون از فواضل كرم عميم الهى و شوامل نعم جسيم نامتناهى اين ضعيف را از ايام صبى تا مقام انتهاء نشو و نما در اقتناى علوم اعتناى هرچه تمامتر ميبود و به قدر وسع و طاقت با كمال فقر وفاقت بر سنن : شعر صبرت على الايام و الصبر شيمتى * و دارست علما ان بالعلم قيمتى در تحصيل سعى جميل مينمود و رسائل و رسوم اكتساب آن بر صحيفه دل و جان نگاشته و چون گوى خود را بدست چوگان حوادث در ميدان دوران انداخته ميگفت : قطعه لمؤلفه بهوس راست نيايد بتمنى نشود * اندرين راه بسى خونجگر بايد خورد در عهديكه مغانى معانى قاعا صفصفا گشته و مشارف معارف عاليها سافلها مانده و اسباب آداب خاوية على عروشها شده بود ، تحمل مشاق و تخطى تلال و هامون آفاق را الزام نموده به حكم اطلبوا العلم و لو بالصين به خدمت اكثر فضلاى انام و علماى اسلام خص اللّه الماضين منهم بهدايا المغفرة و الاكرام و الباقين بمزايا الفضل و الانعام رسيد و از نفايس انفاس و فوايد مجالس استيناس ايشان در هر قسمى از اقسام بحظى تمام مخصوص گشت و بر معلومات هر قسمى و مدركات هر علمى وقوف يافت و به قدر توفيق براق تحقيق در عرصهء تصور و تصديق هر يك بتاخت و در چند فن بانفراد تأليفى ساخت و تصنيفى پرداخت و در آن مدت سلسله همت از بالاى ايوان دار الملك قناعت در آويخته به حكم من اختار العزلة فالعزّ له در كنج انزوا با نواى هرچه تمامتر بىترجى