ترك مشتهيات را كردن و مخالفت نفس نمودن در هر آنى هزار گونه طاعات و عبادات از اين مقوله از براى ايشان به نحو سهل و آسان تكسب نموده مىشود . ششم : آنكه مملكت و سلطنت از اعظم اسباب تكميل نفس به صفات حميده و تنقيص آن به خصال رذيله مىباشد و چنان كه در تنقيص نفس به خصال رذيله به سر حدى است كه فرعون را مثلا به كفر و به دعوى ربوبيت رسانيد و نداى أَنَا رَبُّكُمُ الْأَعْلى « 1 » . بلند گردانيد و در اين دعوى تمسك به مملكت و سلطنت خود زد به گفته أَ لَيْسَ لِي مُلْكُ مِصْرَ وَ هذِهِ الْأَنْهارُ تَجْرِي مِنْ تَحْتِي « 2 » . همچنين در تكميل نفس به صفات حميده و اخلاق حسنه به سرحدى مىباشد كه سلطان و صاحب مملكت را به مضمون « تخلقّوا باخلاق اللّه و بعثت لا تمّم مكارم الاخلاق » « 3 » متخلق به اخلاق اللّه و متصف به صفات حميده ربوبيت مىگرداند . مثلا در تكميل صفت جود ، كرم و سخاوت كه اقدم و اعظم صفات كمال و جمال خداوند است و در انسان به دادن اموال و بذل جاه تكميل مىيابد از براى سلاطين كه صاحب مال و جاه مىباشند ، اسهل از ديگران است و در تكميل صفت حلم و عفو كه صفت خداوندى است و در انسان با وجود قدرت ، شوكت ، متحمل شدن رنج و اذيت خلق و گذشت از تقصيرات و زلالت ايشان ، تكميل مىيابد در سلطنت كه قدرت و شوكت به آن است حاصل مىشود و حلم و عفو در ديگران كه قدرت بر مكافات و انتقام ندارند عجز مىباشد نه حلم و عفو و در تكميل صفت غيرت و قهر كه صفت خداوند است و در انسان به قلع و قمع كفار ، اهل نفاق ، اهل بدعت ، فسق و فجور و اجراء حدود بر اهل معاصى و جنايات و گرفتن قصاص حق مظلوم از ظالم ، كشيدن لشكر به اطراف و دفع سارقين و قطّاع الطريق و امثال اينها كه از

--> ( 1 ) . نازعات : 24 ( 2 ) . زخرف : 51 ( 3 ) . بحار 58 : 129 ب 42