محمد بن محمد بن أحمد القرشي ( ابن الاخوة ) ( مترجم : جعفر شعار )

211

آيين شهردارى ( فارسى )

باب پنجاه و ششم در حسبت بر فخاران و سفالگران محتسب بايد شخصى را كه ثقه و كاردان و به كار فخارى و تقلب فخاران آشناست بر ايشان بگمارد . و مقرر دارد كه كاسه‌هاى سفالى « 1 » را از سنگريزهء كوبيده بسازند نه از ريگ ، مگر اينكه كاسهء « خرجى » باشد كه در مهمانىها استعمال كنند ، و نيز به قالب معمولى و روغن آن كامل باشد و در رنگ كردن آنها قلياى « 2 » كبود و توبان ( ؟ ) و مغنيز « 3 » ( مغنيسا ) به كار

--> ( 1 ) - متن : زبادى ، و آن جمع زبديه ( به كسر اول و سوم و تشديد ياء ) كاسهء بزرگ سفالين است ( صحفة من حزف ) . « تاج العروس » . ( 2 ) - متن : قلى ، و آن خاكسترى است كه از سوختهء حمض گيرند ، قليا . ( فرهنگ فارسى معين ) . ( 3 ) - مغنيز ظاهرا همان است كه در آنندراج به صورت مغنيسا آمده و آن گلى است سياه رنگ شبيه مرقشيشا ، و بعضى گويند سنگى است الوان و بسيار سست و نرم كه شيشه‌گران به كار برند و آن را سنگ سليمانى گويند و به گچ رنگ شهرت دارد . ( آنندراج ) .