بالاخره يكى از تعاليم مهمهء اين كتاب ، دعوت بتفويض و تسليم به قضا و قدر است . اين اصل كه در غالب كتب شرقى يافت مىشود ، تا آن حد براى خوانندگان ، نافع و مستحسن است كه منجر بلاقيدى و تن آسائى نشود و خواننده را از سعى و عمل كه سنّت ثابته عالم خلقت و تكليف مؤكد انسانى است ، باز ندارد ، و مخصوصا براى جوانان كه در حداثت سن به خواندن كتب افسانه و قصص ، رغبتى كامل دارند ، قرائت الف ليله ازين مدّ نظر ، خالى از خطر نيست . اگرچه حكايات مسافرين و سياحان كه در نتيجه كوشش و جدّ و جهد و تحمل آلام و شدائد ، دوباره از غربت به وطن بازگشته و پس از مقاسات كربت و انواع محن ، روى راحت و سعادت ديدند ، تا درجهء جبران اين معنى را مىكند . و ميتوان گفت سفرهاى هفتگانه سندباد بحرى كه روبنسون كروسوى مشرق زمين است ، براى جوان ، بهترين سرمشق سعى و عمل مىباشد كه بداند تا رنج نبرد ، گنج نيابد و تا تحمّل شدائد سفر نكند ، در حضر عزت نبيند . آنجا كه سندباد بحرى بسندباد حمّال گفت : « اى برادر ، بدان كه من اين سعادت نيافتم مگر پس از رنجهاى سخت . و مرا نگر كه بسى رنجها برده‌ام و هفت سفر كرده‌ام . « به قدر الكدّ تكتسب المعالى * و من طلب العلى سهر اليالى يغوص البحر من طلب اللئالى * و يخطى بالسيادة و النوال و من طلب العلى من غير كدّ * اضاع العمر فى طلب المحال » 6 - نسخ خطى و ترجمه و طبع الف ليله محققين و كتاب شناسان اروپا كه در خصوص الف ليله تحقيق و تدقيق كرده‌اند ، نسخ خطى الف ليله را كه فعلا در كتابخانه‌هاى اروپا وجود دارد ، بسه دسته تقسيم كرده‌اند : دستهء اول ، نسخ قديمه آسيائى كه غالبا ناقص است و شامل حكايات صدر كتاب مىباشد و اين نسخ در ايران و بغداد ، استنساخ و